|
ÖZET: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nın durumu, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ele alınmıştır. Rapor, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda yer alan yapım işlerinin geçici kabulü yapılmasına rağmen, bu tutarların ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığını ortaya koymaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204. maddesi, bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için harcamaların izlenmesi amacıyla kullanılacağını belirtmektedir. Ayrıca, geçici kabul sonrası tutarların ilgili hesaplara aktarılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Denetimlerde, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’na kaydedilen 196.825.840,01 TL tutarındaki yapım işinin geçici kabulü yapılmasına rağmen, bu tutarın maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, 2024 yılı bilançosunda hatalara yol açmakta; 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nın fazla, 252 Binalar Hesabı’nın ise eksik görünmesine neden olmaktadır. Mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliği bu hatalı uygulamalar nedeniyle olumsuz etkilenmektedir. Önceki yılki Sayıştay Raporu’nda da benzer bir bulguya rastlanmış, ancak idare tarafından herhangi bir düzeltici işlem yapılmamıştır. Kamu İdaresi, bu durumu tespit etmiş ve gerekli işlemlerin gerçekleştirileceğini bildirmiştir. Yönetmelik hükümlerine uygun kayıt yapılmaması, mali tabloların güvenilirliğini zedelemekte ve bilgi verme işlevini olumsuz etkilemektedir. |
BULGU: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Mevcut Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kurum tarafından 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda takip edilen yapım işleri tutarlarının, işin geçici kabulü yapılmasına rağmen ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204’üncü maddesinde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının niteliği açıklanmış ve bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Maddede ayrıca geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte ilgili maddi duran varlık hesabına aktarımın gerçekleşeceği ifade edilmiştir.
Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 205’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde de, tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Mezkûr mevzuat hükümleri uyarınca, yapımı devam eden maddi duran varlıklar için yapılan harcamaların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda takip edilmesi, geçici kabulü yapılan yapım işlerine ilişkin söz konusu hesapta yer alan tutarların ise ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılması gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmiş olan 196.825.840,01 TL tutarındaki yapım işinin geçici kabulü yapıldığı halde ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı tespit edilmiştir. Söz konusu hatalı uygulamalar sebebiyle 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı ile 252 Binalar Hesabı itibarıyla 2024 Yılı Bilançosunda hataya neden olunduğu tespit edilmiştir.
Geçici kabulü gerekleştirilen yapım işi tutarlarının ilgili varlık hesaplarına aktarılmaması, bilançoda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının 196.825.840,01 TL fazla; bu yatırımların tamamlanarak aktarılması gereken 252 Binalar Hesabının da belirtilen tutar kadar düşük görünmesine neden olmaktadır. Bu durum, mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini etkilemektedir.
Önceki yıl Sayıştay Raporunda da bulgu konusu yapılmış olan ve İdare tarafından herhangi bir düzeltici işlem yapılmayan bu hususa ilişkin Kamu İdaresi tespitimize iştirak etmiş olup, gerekli işlemlerin tesis edileceğini bildirmiştir.
Sonuç olarak, muhasebenin bilgi verme ve izleme fonksiyonu ile tam açıklama kavramı gereğince, söz konusu kayıtların ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yapılmaması, mali tabloların doğru ve güvenilir bilgi içermemesine sebep olmaktadır.