|
ÖZET: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nın mevcut durumu, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında ciddi sorunlar göstermektedir. Raporda, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda izlenen yapım işlerinin geçici kabulü yapılmasına rağmen, bu tutarların ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204. maddesi, bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için harcamaların izlenmesi amacıyla kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Geçici kabulü yapılan işlerin tutarlarının, ilgili varlık hesaplarına aktarılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Yapılan incelemelerde, 307.017.727,91 TL tutarındaki yapım işinin geçici kabulü yapılmasına rağmen ilgili hesaplara aktarılmadığı ortaya çıkmıştır. Bu durum, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı ile diğer varlık hesapları arasında hatalı bir bilanço oluşturmakta ve mali tabloların güvenilirliğini zedelemektedir. Kamu İdaresi, bu hataların düzeltileceğini bildirmiştir. Ancak, mevcut kayıtların yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı ve hesapların gerçek durumu yansıtmadığı değerlendirilmiştir. |
BULGU: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Mevcut Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kurum tarafından 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda takip edilen yapım işleri tutarlarının, işin geçici kabulü yapılmasına rağmen ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204’üncü maddesinde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının niteliği açıklanmış ve bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir. Maddede ayrıca geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte ilgili maddi duran varlık hesabına aktarımın gerçekleşeceği ifade edilmiştir.
Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 205’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde de, tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Mezkûr mevzuat hükümleri uyarınca, yapımı devam eden maddi duran varlıklar için yapılan harcamaların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda takip edilmesi, geçici kabulü yapılan yapım işlerine ilişkin söz konusu hesapta yer alan tutarların ise ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılması gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmiş olan 307.017.727,91 TL tutarındaki yapım işinin geçici kabulü yapıldığı halde ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı tespit edilmiştir. Söz konusu hatalı uygulamalar sebebiyle 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı, 250 Arsa ve Araziler Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabı itibarıyla 2024 Yılı Bilançosunda hataya neden olunduğu tespit edilmiştir.
Geçici kabulü gerekleştirilen yapım işi tutarlarının ilgili varlık hesaplarına aktarılmaması, bilançoda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının 307.017.727,91 TL fazla; bu yatırımların tamamlanarak aktarılması gereken ilgili varlık hesaplarının da belirtilen tutar kadar düşük görünmesine neden olmaktadır. Bu durum, mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini etkilemektedir.
Kamu İdaresi cevabında, bulguya konu edilen hususun düzeltileceğini ifade etmiştir.
Bu itibarla, muhasebenin bilgi verme ve izleme fonksiyonu ile tam açıklama kavramı gereğince bahsedilen kayıtların yukarıda yer alan Yönetmelik hükümlerine uygun olarak 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı, 250 Arsa ve Araziler Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabının gerçek durumu yansıtmadığı değerlendirilmektedir.