ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Olmayan İl Kapsamındaki İlçe Belediyeleri’nde yapılan bazı işlerde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nın hatalı kullanıldığını ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklarla ilgili tüm harcamaların izlenmesi amacıyla kullanılacağını belirtmektedir. Özellikle, geçici kabul süreçlerinde harcamaların doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Denetim sonucunda, 1.524.000,00 TL tutarında harcamanın, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı yerine doğrudan ilgili duran varlık hesabına eklendiği tespit edilmiştir. Bu durum, mevzuat hükümlerine aykırı bir işlem olarak değerlendirilmektedir. Kamu idaresi, bu bulguyu kabul ederek, gelecekte benzer hataların önlenmesi için gerekli önlemlerin alınacağına dair taahhütte bulunmuştur.

Sonuç olarak, yeni bir yatırıma başlandığında, ilk hakedişten itibaren tüm hakediş tutarlarının 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’na kaydedilmesi ve yatırım tamamlandığında bu tutarların ilgili duran varlık hesabına aktarılması gerekmektedir. Bu süreçlerin doğru yürütülmesi, mali yönetim açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Yanlış Kullanılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

İdare tarafından yapılan bazı işlerde 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabının kullanılmadığı görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 204’üncü maddesinde; bu hesabın, yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin; geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılacağı,

“Hesabın İşleyişi” başlıklı 205’inci maddesinin (b) bendinde ise: tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği, hükmü yer almaktadır.

Mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere yeni bir yatırıma başlandıktan sonra, ilk hakedişten başlamak üzere söz konusu yatırıma ait tüm hakediş tutarlarının, 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabına borç kaydedilmesi; ilgili yatırım tamamlanıp geçici kabulünün yapılması ile birlikte bu hesaba alacak kaydı yapılmak suretiyle ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılması gerekmektedir.

Yapılan incelemede, 1.524.000,00 TL tutarında yapılan harcamaların 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabı yerine ilgili duran varlığın değerine eklendiği görülmüştür.

Kamu idaresi cevabında, bulguya iştirak edildiği ve bu hususa bundan sonra dikkat edileceği belirtilmiştir.

Sonuç olarak, yeni bir yatırıma başlandıktan sonra, ilk hakedişten başlamak üzere söz konusu yatırıma ait tüm hakediş tutarlarının, 258 Yapılmakta olan yatırımlar hesabına borç kaydedilmesi; ilgili yatırım tamamlanıp geçici kabulünün yapılması ile birlikte bu hesaba alacak kaydı yapılmak suretiyle ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılması gerekmektedir.