ÖZET: Yüklenici tarafından yaptırılan inşaat sigortasının, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen tüm koşulları karşılamadığı tespit edilmiştir. 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, “Hastanemiz Poliklinikleri, Çocuk Acil, Patoloji Birimleri Tuvalet Tadilatı İşi” ihalesinde, inşaat sigorta poliçesinin eksiklikleri ortaya çıkmıştır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 9. maddesi gereğince, yüklenicinin işyerindeki tüm risklere karşı kapsamlı bir sigorta yaptırması zorunludur. Ancak, yapılan incelemede poliçenin geçici kabul tarihinden önce iptal edilemeyeceği ve alt yüklenicilerin zararlarının teminat kapsamına alınmadığı gibi önemli eksiklikler belirlenmiştir.

Ayrıca, hırsızlık ve sabotaj risklerinin poliçe dahilinde yer almadığı ve yüklenicinin sigorta primlerinin ödendiğine dair belgelerin idareye sunulmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, yüklenicilerin inşaat sigorta poliçelerinin, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen tüm şartları içermesi gerektiğini vurgulamaktadır. Kamu İdaresi, bu bulgulara katıldığını ve gelecekteki ihalelerde gerekli önlemlerin alınacağına dair taahhütte bulunmuştur. Sonuç olarak, yüklenicilerin inşaat sigorta poliçelerinin mevzuata uygun olarak düzenlenmesi büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Yapım İşinde Yüklenici Tarafından Yaptırılan İnşaat Sigortasının (Bütün Riskler) Mevzuatta Belirlenen Koşulların Tamamını İçermemesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

2023/351570 ihale kayıt numaralı “Hastanemiz Poliklinikleri, Çocuk Acil, Patoloji Birimleri Tuvalet Tadilatı İşi” kapsamında yüklenici tarafından yaptırılan inşaat sigorta poliçesinin (Bütün Riskler) Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirlenen koşulların tamamını içermediği görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 9’uncu maddesinde yapım işlerinde iş ve işyerinin sigortalanacağı hüküm altına alınmıştır. Söz konusu sigortanın mahiyeti ise Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde düzenlenmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında yüklenicinin; işyerlerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler)”, geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorunda olduğu, ikinci fıkrasında sigortaya esas alınacak bedellerin, işin kendisi için sözleşme bedeli, her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ve benzeri için ise piyasa rayiçlerine göre hesaplanan bedeller olduğu, ödenen toplam hakediş tahakkuk tutarının (fiyat farkları dahil) poliçedeki sigorta bedelini aşması ve/veya poliçede öngörülen sigorta bitiş tarihinin süre uzatımı veya cezalı çalışma sebebiyle aşılması hallerinde, zeyilname ile sigorta bedelinin artırılması ve/veya sigorta süresinin uzatılmasının zorunlu olduğu, üçüncü fıkrasında idarenin sigorta poliçesinde işveren sıfatıyla, yüklenicinin ise işi gerçekleştiren sıfatıyla yer alması, alt yüklenicilerin vereceği zararların da teminat kapsamı dahilinde olduğunun belirtilmesi gerektiği, dördüncü fıkrasında işin devamı sırasında işyerinde yapılacak çalışmalar nedeniyle, işçiler ile çevre halkının kazaya uğramalarını, zarar görmelerini ve işlerde zarar ve hasar meydana gelmesini önleyici tedbirlerin alınmasından da yüklenicinin sorumlu olduğu ve bu kapsamda yüklenicinin yaptığı işlerden dolayı üçüncü kişilerin kendilerine veya mallarına zarar verilmesi ihtimaline karşı mali mesuliyet sigortası yaptırmakla da yükümlü olduğu, beşinci fıkrasında ise sigorta primlerinin ödendiğine ve sigorta sözleşmesinin yürürlükte olduğuna dair sigortacıdan alınacak bir belgenin her hakedişin tahakkuka bağlanmasından önce idareye sunulması nın zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
İdare tarafından gerçekleştirilen yapım işine ilişkin olarak yüklenici tarafından yaptırılan inşaat sigorta poliçesinin incelenmesi neticesinde sigorta poliçesinde;
-İdarenin yazılı izni dışında; genişletilmiş bakım devresi teminatı hariç, poliçenin geçici kabul tarihinden önce iptal edilemeyeceği ve süresinin kısaltılamayacağı, genişletilmiş bakım devresi teminatının ise kesin kabul tarihinden önce iptal edilemeyeceği hükmünün bulunmadığı,
-Alt yüklenicilerin vereceği zararların teminat kapsamına alınmadığı,
– Hırsızlık ve sabotaj risklerinin poliçe kapsamında bulunmadığı,
-Yüklenicinin sigorta primlerini ödediğine dair belgelerin hakedişin tahakkuka bağlanmasından önce idareye sunulmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükmünden de anlaşılacağı üzere, yüklenicilerin yaptıracağı inşaat sigorta poliçelerinin, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen koşulların tamamını içermesi zorunludur.
Kamu İdaresi bulguya katıldığını belirtmiş olup bundan sonraki ihalelerde gerekli hassasiyetin gösterileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak; yapım işleri kapsamında yükleniciler tarafından yaptırılan inşaat sigorta poliçelerinin Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
EKLER
EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU

Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim Raporuna İlişkin İzleme Tablosu
Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan
İşlem
Açıklama
Personele Özel Oda Ücretlerinde İndirim Yapılması 2022 Yerine
Getirilmedi
Personele özel oda ücrtlerinde indirim yapılması uygulamasının 2023 yılında da devam ettiği görüldüğünden bulguya alınmıştır.
Alınan Sipariş Avansları Hesabının Niteliğine Uygun Olarak Kullanılmaması 2022 Yerine
Getirilmedi
2023 yılının ilk yarısında da aynı uygulamaya devam edilmesi ve hesapta kayıtlı
tutarların ilgili
hesaplara aktarımının tamamlanamaması nedeniyle bulgu konusu yapılmıştır.
Hastanenin Kullanılması İçin Alınan Bilgisayar Yazılımları ve Lisans Alımlarının Haklar Hesabına Kaydedilmeden Doğrudan Gider Hesabına Kaydedilmesi 2022 Yerine
Getirilmedi
2023 yılında
alınan yazılmların da haklar hesabına kaydedilmediği görüldüğünden bulgu konusu yapılmıştır.
Döner Sermayeden Yapılan Ek Ödemelerin Genel Yönetim Giderleri Hesabı Yerine Hizmet Üretim Maliyeti Hesabına Kaydedilmesi 2022 Yerine
Getirilmedi
Katkı payı olarak yapılan
ödemelerin 740 Hizmet Üretim Maliyeti
Hesabında
izlenmeye devam
edildiği görüldüğünden
bulgu konusu yapılmıştır.