|
ÖZET: Yapım işlerinin ihale süreçlerinde, teknik şartnamelere uygunluk büyük önem taşımaktadır. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversite ve döner sermaye idaresi tarafından gerçekleştirilen doğalgaz tadilat ve tamirat işlerinde, yüklenici firmaların Eskişehir Doğalgaz Dağıtım Şirketi (ESGAZ) tarafından yetkilendirilmediği tespit edilmiştir. Kamu İhale Kanunu’nun ilgili maddeleri, ihale dokümanlarında yer alan teknik kriterlerin verimlilik ve fonksiyonelliği sağlaması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu kriterler, rekabeti engelleyici unsurlar içermemeli ve tüm istekliler için eşit fırsatlar sunmalıdır.
İdarelerin, ihalelerde saydamlık, rekabet, eşit muamele ve güvenilirlik gibi temel ilkelere uyması gerekmektedir. Doğrudan temin yöntemiyle yapılan doğalgaz tadilat işlerinde, teknik şartnamelerde belirtilen gereklilikler doğrultusunda, yüklenici firmaların ESGAZ tarafından yetkilendirilmiş olması şart koşulmuştur. Ancak yapılan denetimlerde, yüklenici firmaların bu yetkiye sahip olmadığı ve gerekli belgelerin sunulmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, Kamu İdaresine ait binalarda gerçekleştirilen doğalgaz tadilat ve tamirat işlerinde, teknik şartnameye uygunluk sağlanmadığı belirlenmiştir. Bu durum, ihale süreçlerinin etkinliğini ve güvenilirliğini olumsuz yönde etkilemektedir. |
BULGU: Yapım İşinin Teknik Şartnamede Belirtilen Şartı Taşımayan İstekliye İhale Edilmesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
İdare tarafından yaptırılan doğalgaz tadilat ve tamiratı yapım işlerine ilişkin teknik şartnameye göre yüklenici firmaların Eskişehir Doğalgaz Dağıtım Şirketi (ESGAZ) tarafından yetkilendirilmemiş oldukları tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrasında sırayla;
“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
“Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.”
denilmektedir.
Aynı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında;
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”
hükmü yer almaktadır.
İdare tarafından doğrudan temin yöntemi ile gerçekleştirilen doğalgaz tadilat işlerine ilişkin teknik şartnamelerde, tadilat yapacak firmanın ESGAZ tarafından montaj işleri için yetkilendirilmiş firmalar olması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Ancak yapılan incelemelerde yüklenici firmaların ESGAZ tarafından yetkili montaj firmaları arasında olmadığı anlaşılmış olup denetimlerimiz sırasında yetki belgesi istenilmesine rağmen bu belge tarafımıza sunulmamıştır.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri ve açıklamalar neticesinde İdareye ait binalarda doğalgaz tadilat ve tamiratı için doğrudan temin yöntemi ile gerçekleştirilen yapım işlerinde, teknik şartnameye göre yüklenici firmanın ESGAZ yetki belgesine sahip olması hüküm altına alınmış olmasına rağmen yüklenici firmalarda bu yetki belgesinin bulunmayışı, Kamu İdaresine ait yapım işlerinin teknik şartnameye uygun olarak gerçekleştirilmediği şeklinde değerlendirilmiştir.