BULGU: Yapım İşlerinde Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Yapım işi yüklenicileri tarafından yaptırılan bütün riskler (all risks) sigortası kapsamında yer alan bazı risk kalemlerine ilgili mevzuatında öngörülenden daha fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında, yüklenicinin, işyerlerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler)”, geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorunda olduğu belirtilmektedir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise, tüm riskler için azami %2 oranında muafiyet uygulanabileceği hüküm altına alınmıştır. Anılan mevzuat hükümleri gereğince, muafiyet açısından tüm riskler için uygulanabilecek azami oranın %2 olması gerekmektedir.
Kamu idaresi tarafından gerçekleştirilen yapım işlerine ilişkin incelemede, 4 adet yapım işinde mevzuata aykırı olarak bütün riskler sigortaları kapsamında yer alan bazı risk kalemlerinde %2’den fazla muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir. Söz konusu yapım işlerine ilişkin yüksek muafiyet oranı belirlenen risk kalemleri ile muafiyet oranları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
Tablo 6: Muafiyet Oranı Yüksek Belirlenen İşler ve Risk Kalemleri
| Sıra No | İşin Adı | Risk Kalemlerine Göre Muafiyet Oranları |
| Isparta Eğirdir Bağlar 8 Derslikli Ortaokul Yapım İşi | Kazık/İksa/Ankraj Hasarlarında: Hasarın %20’si, asgari 15.000 USD Üçüncü Şahıs Mali Mesuliyet Maddi Zarar: Hasarın %10’u, asgari 1.500 USD Diğer Hasarlarda: Hasarın % 10’u, asgari 2.500 USD Diğer Tabiat Olayları, Bakım, Yangın ve Hırsızlık Hasarlarında: Hasarın %10’u, asgari 5.000 USD |
| Isparta Merkez Mehmet Tönge 12 Derslikli İlkokul Yapım İşi |
Kazık/İksa/Ankraj Hasarlarında: Hasarın %20’si, asgari 15.000 USD Üçüncü Şahıs Mali Mesuliyet Maddi Zarar: Hasarın %10’u, asgari 1.500 USD Diğer Hasarlarda: Hasarın % 10’u, asgari 2.500 USD Diğer Tabiat Olayları, Bakım, Yangın ve Hırsızlık Hasarlarında: Hasarın %10’u, asgari 5.000 USD |
|
| Isparta Merkez Muzaffer Türkeş 24 Derslikli İlkokul Yapım İşi |
3.Şahıs Mali Mesuliyet Maddi Zararlarda Muafiyet: Hasarın %10’u, asgari 1.500 USD Diğer Tabiat Olayları, Bakım, Yangın ve Hırsızlık Hasarlarında: Hasarın %10’u, asgari 5.000 USD Diğer Hasarlarda: Hasarın %10’u, asgari 2.500 USD |
|
| Isparta Keçiborlu Senir 12 Derslikli İlkokul Yapım İşi | 3.Şahıs Mali Mesuliyet Maddi Zararlarda Muafiyet: Hasarın %10’u, asgari 1.500 USD Kazık, İksa ve Ankraj Hasarlarında: Hasarın %20’si, asgari 25.000 USD Diğer Doğal Afetler, Bakım, Yangın ve Hırsızlık Hasarlarında: Hasarın %10’u, asgari 7.500 USD |
Sigorta poliçesinde muafiyet oranlarının mevzuatta öngörülenden yüksek belirlenmesi yüklenicinin nihai sorumluluğunu kaldırmamakla birlikte, karşılaşabileceği riski artırması bakımından önem arz etmektedir. Dolayısıyla bütün riskler sigortalarının ilgili mevzuatta belirtilen şartlara uygun olarak yaptırılması hususunda gerekli tedbirlerin alınması gerekmektedir.