|
ÖZET: Yapım işlerinde uygulanan tüm risk (all risk) sigorta poliçeleri ile ilgili süreçlerin mevzuata uygun yürütülmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bazı inşaat sigortalarında %2’yi aşan muafiyet oranları uygulanmakta ve sigorta başlangıç tarihi ile iş başlangıç tarihi arasında uyumsuzluklar gözlemlenmektedir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 9. maddesi, yüklenicilerin işyerlerindeki varlıkları çeşitli risklere karşı sigortalamasını zorunlu kılmaktadır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde de belirtildiği üzere, yükleniciler, işin başlangıcından kesin kabul tarihine kadar olan süreçte tüm varlıklarını korumakla yükümlüdür. Bu kapsamda, inşaat sigortası poliçelerinde deprem, su baskını, toprak kayması gibi doğal afetler için azami %2 muafiyet uygulanması gerekmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, Kılavuzlu Millet Bahçesi-Spor Tesisleri Dönüşümü Onarım İşi için düzenlenen poliçede mevzuata aykırı muafiyet oranları belirlendiği ve poliçe başlangıç tarihinin iş başlangıç tarihinden sonra olduğu tespit edilmiştir. İdare, bu bulgulara ilişkin düzeltici işlemlere başladığını belirtmiştir. Sonuç olarak, sigorta poliçelerinin mevzuata uygunluğunun sağlanması ve eksik veya hatalı poliçelerin düzeltilmesi için gerekli önlemlerin alınması önem arz etmektedir. |
BULGU: Yapım İşlerinde Tüm Risk (All Risk) Sigorta Poliçeleri ile İlgili Süreçlerin Mevzuata Uygun Yürütülmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Yapım işlerinde yükleniciler tarafından yaptırılan inşaat sigortalarına ait (bütün riskler/all risk) bazı risk kalemlerine %2’den fazla muafiyet uygulandığı ve yapım işi kapsamında düzenlenen poliçede yer alan sigorta başlangıç tarihi ile iş başlangıç tarihinin uyumsuz olduğu görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İş ve işyerinin sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesine göre; yapım işlerinde yüklenicinin, ihale dokümanında belirtilen süre ve şartlara uygun olarak işyerlerindeki her türlü aracı, malzemeyi, ihzaratı, iş ve hizmet makinelerini, taşıtları ve tesisleri oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı sigorta yaptırması gerekmektedir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinde; “Yüklenici, işyerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu yapım işinin korunmasından 43 üncü madde hükümleri dikkate alınmak şartı ile işe başlama tarihinden kesin kabul tarihine kadar sorumludur. Bu sebeple yüklenici, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 9 uncu maddesi hükümleri dahilinde; işyerlerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler)”, geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorundadır.” denilmektedir.
Yine aynı maddenin devamında: sigorta poliçesinde tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2 olduğu; deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranının ise azami %20 olarak belirlenebileceği; bunun dışında kalan riskler için koasürans uygulanmayacağı muafiyet ve koasürans kısmına isabet eden hasarların karşılanmasının yüklenici sorumluluğunda olduğu ifade edilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; yapım işlerinin inşaat sigortası (bütün riskler/all risk) poliçelerinde deprem sel su baskını, toprak kayması ve terör risk unsurları hariç diğer bütün risklere azami %2 muafiyet uygulanması gerekmektedir.
Ayrıca, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı yapılan inşaat sigortası (bütün riskler) ile geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatı işin süresi uyumlu olmalıdır.
Yapılan incelemede, Şirket tarafından ihalesine çıkılan Kılavuzlu Millet Bahçesi- Spor Tesisleri Dönüşümü Onarım İşi kapsamında düzenlenen all risk sigorta poliçesinde mevzuatta öngörülen azami muafiyet oranından fazla muafiyet oranları belirlendiği; 25 takvim günü süresi olan yapım işinin başlangıç tarihi 13.09.2024 iken poliçe başlangıç tarihinin 17.10.2024 olduğu tespit edilmiştir.
İdare tarafından verilen cevapta bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup düzeltici işlemlere başlandığı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, yukarıda yer verilen hükümler uyarınca; yapım işi kapsamında istenen sigorta poliçelerinin mevzuata uygunluğunun Şirket yetkililerince kontrol edilmesi, mevzuata uygun olmayan ya da eksik ve/veya hatalı sigorta poliçelerinde Şirket menfaatinin korunması için gerekli düzenlemelerin yapılmasının sağlanması gerekmektedir.