BULGU: Yapım İşlerine İlişkin Geçici Kabul Eksikliklerinin Fiyatlandırılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı – YİKOB
Yapım işlerinde, kabul komisyonunca düzenlenen geçici kabul tutanağında kabule engel nitelikte olmamakla birlikte yapılan işte kusur ve eksiklikler tespit edildiği ancak bu eksikliklerin sözleşme bedelinin yüzde beşini geçip geçmediğine yönelik bir fiyatlandırmanın yapılmadığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 41 inci maddesinin 4’üncü fıkrasında ; “Kabul komisyonunun oluşturulması ve işyerine gönderilebilmesi, yapılan işin kusurlu ve eksik kısımlarının bedelleri toplamının işin sözleşme bedelinin yüzde beşinden fazla olmamasına bağlıdır. Bu oranı geçmeyen kusur ve eksiklikler, aynı zamanda işin idareye teslimine ve kullanılmasına ve/veya işletilmesine engel olmayacak ve herhangi bir tehlikeye meydan vermeyecek nitelikte olmalıdır.” hükmü ile aynı maddenin 5’inci fıkrasının (b) bendinde ; “Kabul komisyonu, kabule engel nitelikte olmamakla birlikte yapılan işte kusur ve eksiklikler tespit ederse; geçici kabul tutanağını tanzim ederek gördüğü kusur ve eksikliklerin ayrıntısını gösterir bir liste düzenler ve bunların giderilmesi için gerekli olan süreyi tutanakta belirtir.” hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, yüklenicinin idareye geçici kabulün yapılması için yazılı olarak başvuruda bulunmasını müteakip, geçici kabul komisyonunun oluşturulması ve işyerine gönderilebilmesi, yapılan işin kusurlu ve eksik kısımlarının bedelleri toplamının, işin sözleme bedelinin yüzde beşinden fazla olmamasına bağlıdır. Bu oranı geçmeyen kusur ve eksiklikler, aynı zamanda işin idareye teslimine ve kullanılmasına ve/veya işletilmesine engel olmayacak ve herhangi bir tehlikeye meydan vermeyecek nitelikte olması gerekmektedir.
Bu nedenle Belediye tarafından, gerekli olan yüzde beşlik eksik ve kusurlu işler tespit edilirken, teklif birim fiyatlı işlerde eksik ve kusurlu işlerin bedellerinin birim fiyatlar üzerinden hesaplanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede ise, idare tarafından eksik ve kusurlu işlerin sözleşme bedelinin yüzde beşinden eksik olup olmadığının tespiti yapılmadan geçici kabul tutanağının hazırlandığı ve geçici kabul tutanaklarında kabule engel teşkil edebilecek düzeyde eksikliklerin bulunduğu görülmüştür.
Kamu İdaresinin cevabında, “… Geçici Kabuller hazırlanırken eksiklikler %5’i aşarsa fiyatlandırma ve detaylandırma yapılarak kabule hazır olmadığı belirtilir. Ancak eksiklikler %5’in altındaysa eksiklikler için detaylı bir liste, komisyonca hazırlanmaktadır. Geçici kabule engel bir durum söz konusu olmadığı için hazırlanan eksiklikler için ayrıca bir fiyatlandırma yapılmamaktaydı. Bulgunuzda konu edilen hususlara dikkat edilerek bundan sonraki iş ve işlemler idaremizce, titizlikle tesis edilecektir.” denilmiştir.
Kamu İdaresinin cevabında, geçici kabule engel bir durum söz konusu olmadığı için hazırlanan eksiklikler için ayrıca bir fiyatlandırma yapılmadığı belirtilmekteyse de, fiyatlandırma yapılmadan eksikliklerin %5’i aşıp aşmadığının tespitinin nasıl yapıldığı izaha muhtaçtır.
Sonuç olarak, yapım işlerine ilişkin geçici kabul işlemlerinin, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde öngörülen hükümlere uygun olarak yürütülmesi ve geçici kabulde tespit edilen eksikliklerin geçici kabule engel olup olmadığına ilişkin değerlendirmelerin mevzuata uygun olarak yapılması gerekmektedir.