|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, Üniversite Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi tarafından gerçekleştirilen bazı yapım işlerinin, Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen ihale yöntemleri yerine doğrudan temin yoluyla ve kısımlara bölünerek yapıldığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kanun’un 5. maddesi, idarelerin şeffaflık, rekabet, eşit muamele gibi temel ilkeleri gözetmekle yükümlü olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca, mal alımı, hizmet alımı ve yapım işlerinin bir arada ihale edilemeyeceği ve belirli eşik değerlerin altında kalmak amacıyla bu işlerin kısımlara bölünemeyeceği belirtilmiştir.
Denetim raporunda yer alan örnek tabloda, doğrudan teminle gerçekleştirilen yapım işlerinin, aynı nitelikte ve tarihte aynı yükleniciye yaptırıldığı görülmektedir. Bu durum, 4734 sayılı Kanun’un 22-d maddesinde belirtilen 622.756 TL’lik limite uyulsa da, ihale süreçlerinin usulüne uygun olarak yürütülmediğini göstermektedir. Kamu İdaresi, mevzuata uyum sağlamak amacıyla izleme ve iç denetim mekanizmalarını güçlendireceğini ifade etmiştir. Bu bağlamda, gelecekte benzer durumların yaşanmaması için gerekli önlemler alınacaktır. |
BULGU: Yapım İşlerinin Doğrudan Teminle ve Parçalara Bölünmek Suretiyle Gerçekleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi tarafından yapılan bazı yapım işlerinin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen temel ihale usulleri olan açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü ile ihale edilmesi gerekirken kısımlara bölmek suretiyle doğrudan teminle gerçekleştirildiği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez. Eşik değerlerin altında kalmak amacıyla mal veya hizmet alımları ile yapım işleri kısımlara bölünemez …” denilmekte, aynı Kanun’un doğrudan temin başlıklı 22’nci maddesinin d fıkrasında büyükşehir belediyesi sınırları dahilinde bulunan idarelerin 622.756 TL’sini, diğer idarelerin 207.453 TL’sini aşmayan ihtiyaçları ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulü ile karşılanabileceği belirtilmektedir.
Tablo 3: Kısımlara Bölünerek Yapılan Yapım İşlerine İlişkin Örnekleme Liste
| FİRMA ADI | ALIM TARİHİ | KDV HARİÇ TUTAR |
AÇIKLAMA |
| A FİRMASI | 1.7.2024 | 213.861,04 | Muhtelif Tadilat İşleri |
| A FİRMASI | 1.7.2024 | 313.467,47 | Muhtelif Tadilat İşleri |
| A FİRMASI | 1.7.2024 | 421.354,29 | Muhtelif Tadilat İşleri |
| B FİRMASI | 6.6.2024 | 478.755,92 | Muhtelif Tadilat İşleri |
| B FİRMASI | 6.6.2024 | 478.755,92 | Muhtelif Tadilat İşleri |
Yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere doğrudan teminle yapılan yapılan harcamalarda 4734 sayılı Kanun’un 22-d maddesi için her bir alım için belirlenen 622.756 TL’lik limite uyulmuş olmakla birlikte niteliği itibari ile aynı mahiyette, aynı tarihte, aynı yükleniciye yaptırılan yapım işleri, parçalara bölünmek suretiyle gerçekleştirilmiştir. Kamu İdaresi tarafından yapılan işlerin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda öngörülen “temel ilkeler” çerçevesinde yine aynı Kanun’da düzenlenen usul ve esaslara göre ihale edilmesi gerekmekte olup Kanun’da belirtilen temel ihale usulleri ile yapılması gereken işler için doğrudan temin yöntemi kullanılmamalıdır.
Kamu İdaresi cevabında, ilgili süreçlerde mevzuata uyum konusunda gerekli dikkat ve özen gösterilerek benzer durumların tekrar yaşanmaması adına izleme ve iç denetim mekanizmalarının güçlendirileceği belirtilmiştir.