ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversite tarafından geçici kabule tabi olan yapım işlerine ait ödemelerin, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’na kaydedilmeden doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür harcamaların doğru bir şekilde izlenmesi ve kaydedilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, “Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Mutfak Binası Yapım İşi” kapsamında yapılan 1.340.402,77 TL tutarındaki ödemenin, 258 hesabına kaydedilmesi gerekirken 630 Giderler Hesabı’na borç kaydedildiği görülmüştür.

Yapılan incelemeler sonucunda, kamu idaresinin 2022 yılı içerisinde gerekli düzeltmeleri yapmış olduğu ifade edilse de, bu durum 2021 yılı mali tablolarını etkilememektedir. Hatalı muhasebeleştirme işlemi, 2021 yılı Bilançosu’nda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nın 1.340.402,77 TL eksik görünmesine ve Faaliyet Sonuçları Tablosu’nda 630 Giderler Hesabı’nın aynı tutarda fazla olarak yansıtılmasına yol açmıştır. Bu durum, muhasebe süreçlerinin dikkatli bir şekilde yürütülmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

BULGU: Yapımı Devam Eden Maddi Duran Varlıklar İçin Yapılan Harcamalarda Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Kullanılmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversite tarafından geçici kabule tabi yapım işine ait ödemelerin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmeyerek doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına ilişkin olarak düzenlenen “Hesabın niteliği” başlıklı 187’nci maddesinde; söz konusu hesabın, kamu idarelerine ait yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hâllerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hâllerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılması gerektiği ifade edilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 188’inci maddesinde ise; gerek yılı içinde gerekse yıllara sari olarak yapımı süren ve tamamlandığında ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılacak tutarların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına borç kaydedileceği, tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların ise bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, geçici kabule tabi bir yapım işi olan “Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Mutfak Binası Yapım İşi”ne ait 2 No’lu hakediş kapsamında yapılan toplam 1.340.402,77 TL tutarındaki ödemenin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedilmek yerine, 630 Giderler Hesabına borç kaydı yapılmak suretiyle doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Kamu idaresi tarafından gerekli düzeltme kayıtlarının 2022 yılı içerisinde yapıldığı ifade edilmişse de, söz konusu hususun 2021 yılı mali tablolarına herhangi bir etkisi bulunmamaktadır.
Dolayısıyla söz konusu hatalı muhasebeleştirme işleminin, 2021 yılı Bilançosunda 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının toplam 1.340.402,77 TL eksik, Faaliyet Sonuçları Tablosunda ise 630 Giderler Hesabının aynı tutarda fazla olarak görünmesine sebebiyet verdiği değerlendirilmektedir.