BULGU: Yatırımlar İçin Aktarılan Ödenek Karşılığı Kaynağın Tahsis Amacı Dışında Kullanılması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi

Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları tarafından yatırımlar için aktarılan ödenek karşılığı kaynağın, İl Özel İdaresi tarafından, tahsis amacı dışında kullanıldığı görülmüştür.
5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanun’un 6’ncı maddesinde; “Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları; yapım, bakım ve onarım işleri, devlet ve il yolları, içme suyu, sulama suyu, kanalizasyon, enerji nakil hattı, sağlık, eğitim, kültür, turizm, çevre, imar, bayındırlık, iskân, gençlik ve spor gibi hizmetlere ilişkin yatırımlar ile bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşlarının görev alanına giren diğer yatırımları, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrılan ödenekleri il özel idarelerine aktarmak suretiyle gerçekleştirebileceği, aktarma işleminin ilgili bakanın onayıyla yapılacağı ve ödeneklerin tahsis amacı dışında kullanılamayacağı, işin il özel idaresinin tabi olduğu esaslara göre sonuçlandırılacağı” hüküm altına alınmıştır.
Mevzuat hükmünden, özel idarelere bakanlık ve merkezi idare kuruluşları tarafından aktarılan tahsisli ödeneklerin tahsis amacı dışında kullanılamayacağı anlaşılmaktadır
Ancak yapılan incelemede, İdareye bakanlık ve merkezi idare kuruluşları tarafından aktarılan yatırım ödeneklerinin tahsis amacı dışında kullanıldığı tespit edilmiştir. 2023 yılı sonunda bakanlık ve merkezi idare kuruluşlardan aktarılan ve kullanılmayan tahsisli ödeneklerin toplamı 97.822.133,30 TL’dir. Ancak yılsonu mizanına göre İdarenin muhtelif banka hesaplarında, emanet hesaplarındaki tutarlar hariç toplam 27.455.383,29 TL nakdi bulunmaktadır. Dolayısıyla, İdarenin tahsisli olarak gönderilen ödeneklerden İdare giderleri için harcama yaptığı anlaşılmaktadır.
Sonuç olarak, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 6’ncı maddesine istinaden Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları tarafından aktarılan ve belirli amaçlarla İdareye tahsis edilen ödeneklerin tahsis amaçları dışında kullanılmaması gerekmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU

Önceki Yıl/Yıllar Sayıştay Denetim R ‘aporııııa İlişkin İzleme Tablosu ‘aporııııa İlişkin İzleme Tablosu ‘aporııııa İlişkin İzleme Tablosu
Bulgu Adı Yıl/Yıllar İdare Tarafından Yapılan
İşlem
Açıklama
Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi 2021 Yerine
Getirilmedi
Bu husus 2023 yılında da devam ettiğinden raporun diğer bulgular kısmında 7 nolu bulgu
olarak “Bütün Riskler Sigortası Poliçelerinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde Belirtilen Oranların Üzerinde Muafiyet Oranlarına Yer Verilmesi” başlığı ile bulgu konusu yapılmıştır.
İşçilerin Yıllık Ücretli İzinlerinin Kanuna Uygun Olarak Kullandırılmaması 2021 Yerine
Getirilmedi
Bu husus 2023 yılında da devam ettiği için raporun diğer bulgular bölümünde 9 no’lu bulgu
olarak aynı başlıkla tekrar bulgu konusu yapılmıştır.
Karayolları Trafik Kanununa Göre Alınması Gereken Bazı Harçların Tahakkuk Ve Tahsil Edilmemesi 2021 Yerine
Getirilmedi
Yapılan incelemede, bu hususun 2023 yılında da devam ettiği anlaşılmış olup raporun diğer bulgular kısmında 5 nolu bulgu olarak aynı başlık ismiyle tekrar bulgu konusu yapılmıştır
Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Mahalli İdare Birlikleri Kanunu’nda Öngörülmeyen Şekilde Aktarmalar Yapılması 2021 Yerine
Getirilmedi
Bu husus 2023 yılında da devam ettiğinden raporun diğer bulgular kısmında 12 nolu bulgu
olarak ” Köylere Hizmet Götürme Birliklerine Yatırım Planı, Yıllık Çalışma Programı ve Uygulama Projeleri Olmadan ve Mevzuatta Belirtilenlerin Dışındaki İşler için Ödenek Aktarılması” başlığı ile bulgu konusu yapılmıştır.
Bazı Taşınır ve Taşınmaz İşlemlerine İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Hatalı Yapılması 2021 Kısmen Yerine Getirildi Yapılan incelemede taşınır kayıtlarının düzeltildiği, taşınır icmal
cetveli ile bilanço taşınırlara ilişkin tutarlar arasında uyum olduğu tespit edilmiştir.
Ancak taşınmazlara ilişkin olarak ise satışı yapılan taşınmazların kayıtlı değeri yerine satış bedeli üzerinden muhasebe kayıtlarından çıkarılması hususu denetim yapılan yılda da devam ettiğinden 5 nolu bulgu olarak denetim görüşünün dayanakları kısmında bulgu konusu yapılmıştır.
Ayrıca 294- Elden Çıkarılacak Stoklar ve Maddi duran Varlıklar Hesabı ile ilgili hata düzeltilmemiş olup bu husus da raporun denetim görüşünün dayanakları kısmında 2 nolu bulgu olarak “Elden Çıkarılacak
Stoklar ve Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerlerinin Altında Amortisman Ayrılması” başlığı ile bulgu konusu yapılmıştır. bulgu konusu yapılmıştır.
Taşınmazlara İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Gerçek Değeri Yansıtmaması 2021 Yerine
Getirilmedi
Bu husus 2023 yılında da devam ettiğinden bu husus raporun denetim görüşünün dayanakları kısmında 1 nolu bulgu
olarak “Taşınmazlara İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Gerçek Değeri Yansıtmaması” başlığı altında bulgu konusu yapılmıştır.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdaresi, bakanlıklar ve merkezi idare kuruluşları tarafından yatırımlar için aktarılan ödenekleri tahsis amacı dışında kullanmıştır. 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 6. maddesi, bu ödeneklerin yalnızca belirli hizmetler için kullanılabileceğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, 2023 yılı sonunda kullanılmayan tahsisli ödeneklerin toplamı 97.822.133,30 TL iken, İdarenin banka hesaplarında 27.455.383,29 TL nakdi bulunduğu tespit edilmiştir. Bu durum, tahsisli ödeneklerin idare giderleri için harcandığını göstermektedir.