Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerde, bir ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısının kaç gün olarak dikkate alınacağı (KİK)

16.06.2010 tarih ve I.H.15.26.0253/2010-23E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            TEİAŞ 19. İletim Tesis ve İşletme Grup Müdürlüğü tarafından 24.03.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “33 Vasıfsız ve 13 Vasıflı Personel Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Bos Temz. Özel Güv. Med. Ürünleri ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’nin 11.05.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.05.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 27.05.2010 tarih ve 12510 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

            1) İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının, Kamu İhale Genel Tebliğinde öngörülen belgelere dayalı olarak yapılmadığı, giyim, alet ve edevatların teknik şartnamede istenen malzeme ve ihtiyaçların hepsini karşılamadığı, eksik maliyet kalemlerinin olduğu ve birim fiyatların açıklanmadığı,

            2) İhaleye teklif veren isteklilerden, sunmuş oldukları Ticaret Sicil Gazeteleri, idari şartnamenin 7.1.1 inci maddesine uygun olmayanların tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

            3) İhale üzerinde bırakılan isteklinin, “Bilanço veya eşdeğer belgeler” ile “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” kapsamında sunmuş olduğu belgelerin gerekli şartları taşımadığı ve bu belgeler üzerinde TÜRMOB kaşelerinin bulunmadığı,

            4) Aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerden, % 3 sözleşme ve genel giderlerini giyim maliyetine eklemeyen ve giyime ilişkin sunmuş oldukları belgelerde SMMM veya YMM onayı ile TÜRMOB kaşesi bulunmayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

            5) İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin, iş durum belgesi olduğu ve belgenin mevzuata uygun olarak güncellenmediği,

İddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

            1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

            İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesi;

            “…

            25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

            25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

            33 Vasıfsız Personel Asgari Ücret

            13 Vasıflı Personel

            Aşçı: 2 Kişi % 50 Asgari ücret fazlası

            Garson: 2 Kişi % 30 Asgari ücret fazlası

            Kat Görevlisi: 4 Kişi % 20 Asgari ücret fazlası

            Mutfak İşçisi: 5 Kişi % 20 Asgari ücret fazlası

            Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma yapılacak olup; toplam 29 gün olan Ulusal bayram ve genel tatil günü (1 Aşçı, 2 Garson, 4 Kat Görevlisi, 1 Mutfak İşçisi) çalıştırılacak ve bu günler için 4857 sayılı İş Kanununun 47’nci maddesi uyarınca ücret ödenecektir.

            25.3.2.Yemek, yol ve giyecek giderleri:

            33 Kişi Vasıfsız Personel Aylık 22 Gün Üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            4 Mutfak İşçisi Aylık 22 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            1 Mutfak İşçisi Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            1 Aşçı Aylık 22 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            1 Aşçı Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            2 Garson Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            4 Kat Görevlisi Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yemek Ücreti: 4,86 TL

            33 Kişi Vasıfsız personel Aylık 22 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            4 Mutfak İşçisi Aylık 22 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            1 Mutfak İşçisi Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            1 Aşçı Aylık 22 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            1 Aşçı Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            2 Garson Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            4 Kat Görevlisi Aylık 26 Gün üzerinden 1 Günlük Brüt Yol Ücreti: 3,60 TL

            Teknik Şartnamede belirtilen özellikte ve sayıda giyim eşyası ayni olarak verilecektir.

            25.3.3. Malzeme giderleri:

            Teknik Şartnamenin 8’inci maddesinde belirtilen sayıda ihale konusu işte kullanılacak olan ve yüklenici tarafından karşılanması istenen malzeme giderleri teklif fiyata dâhildir.

            25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

            25.5. Bu işe ait İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları

            Vasıfsız Personel                                Vasıflı Personel

            Tehlike Sınıfı: I                                   Tehlike Sınıfı: I

            Prim Nispet Oranı: % 1                     Prim Nispet Oranı: % 1 

            İşyeri Kodu: 8121’dir.                        İşyeri Kodu: 5610’dur.”

            Şeklinde düzenlenerek isteklilerin teklif fiyatlarına dahil etmeleri gereken giderler belirlenmiştir.

            Teknik şartnamenin “İşçi sayısı” başlıklı 5 inci maddesinde;

            “Bu Teknik şartnamede yazılı hizmetlerin yerine getirilmesi için yüklenici firma 2. maddede belirtilen mahallerde 1 işçiyi haftalık 45 saat üzerinden toplam 46 adet işçiyi haftada 2070 saat çalıştırmaya yükümlüdür.

            Toplam 46 kişi olup; 19. İletim Tesis ve İşletme Grup Müdürlüğüne bağlı tüm birimlerde işçi çalıştırılabilecektir. Çalışanların sorunları olduğunda temsilci olarak belirlenen eleman İdari ve Sosyal İşler Şefi’ne sorunlarını aktaracaktır.” düzenlemesi,

            “İstenilen makineler” başlıklı 6 ncı maddesinde;

            “Aşağıda cins ve miktarları gösterilen makineleri hizalarında gösterilen sayıda firma tarafından çalışır durumda temin edilecek, her an hizmete hazır bulundurulacaktır. İletim Tesis ve İşletme Grup Müdürlüğü ve bağlı işyerlerinde kullanılmak üzere:

            Düzenlemesi,

            “Çalıştırılacak işçiler ile ilgili hususlar” başlıklı 9 uncu maddesinde;

            “İşçilerin kıyafetleri yüklenici firma tarafından verilecektir. Binada çalışacak bayan işçiler için gömlek, pantolon, ayakkabı. Erkek işçiler için gömlek, pantolon, ayakkabı şeklinde olacak ve giysi tipi renkleri idarece belirlenecektir. Yazlık giysi 2010 yılı için 1 Mayıs-15 Mayıs tarihleri arasında kışlık giysiler 1 Mart ile 15 Mayıs arası verilecektir. 2011 yılı için aşağıdaki tarih aralığı geçerli olacaktır. Giysiler işyerinde mutlaka giydirilecektir.

            Düzenlemesi,

            “Temizlik işlerinde kullanılacak malzemeler” başlıklı 8 inci maddesinde ise;

            A) Alet takım ve edevatları

            Tarifi yapılan temizlik işlerinde kullanılması gereken her türlü temizlik aletleri

            Takımları kendisi temin edecek ve işin gereğine göre kullanacaktır.” düzenlemesi,

            Yer almaktadır.

            Durmaz Ltd. Şti.’nin, 18.03.2010 tarihli şikayet başvurusu üzerine, idari şartnamenin yukarıda yer verilen 25 inci maddesinde, iş kazaları ve meslek hastalıkları prim oranının yanlış belirlendiği ve işe başlama-işin bitiş tarihinin ayın ilk veya son gününden farklı belirlendiği hususlarının dikkate alınmadığı gerekçesiyle, 22.03.2010 tarihinde bir zeyilname düzenlenerek, 24.03.2010 tarihinde gerçekleştirilmesi gereken ihale 05.04.2010 tarihine ertelenmiştir. Ayrıca, anılan zeyilname ile idari şartnamenin 25.5 inci maddesi ile teknik şartnamenin 5 inci ve 6 ncı maddeleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

            “İdari şartname 25.5. maddesi Bu işe ait İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları         

            Vasıfsız Personel                                Vasıflı Personel

            Tehlike Sınıfı: II                                  Tehlike Sınıfı: II

            Prim Nispet Oranı: % 1.5                  Prim Nispet Oranı: % 1.5 

            İşyeri Kodu: 9605’dir.                        İşyeri Kodu: 9605’dir.”

2- Teknik şartname madde 6-İstenilen makineler

3- Teknik şartname Madde 5-İşçi Sayısı

Bu Teknik şartnamede yazılı hizmetlerin yerine getirilmesi için yüklenici firma 2. maddede belirtilen mahallerde 1 işçiyi haftalık 45 saat üzerinden toplam 46 adet işçiyi haftada 2070 saat çalıştırmaya yükümlüdür.

Toplam 46 kişi olup; Çalışanların sorunları olduğunda temsilci olarak belirlenen eleman İdari ve Sosyal İşler Şefine sorunlarını aktaracaktır.”

Yine aynı zeyilname ile birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetveli, 2010 Mayıs ayında yaptırılacak 17 günlük ve 2012 Mayıs ayında yaptırılacak 14 günlük artık gün çalışmalarına uygun şekilde düzenlenmiştir.

Zeyilname ile değiştirilen birim fiyat teklif cetvelinin incelenmesi neticesinde, 17 ve 14 gün üzerinden personel çalıştırılacak olan 2010 Mayıs ve 2012 Mayıs aylarında, personel gruplarına ait yemek ve yol bedelinin aylık “10”, “11”, “12” ve “14 gün” üzerinden fiyatlandırılmasının istenildiği, aynı şekilde yaklaşık maliyetin tespiti aşamasında, artık gün çalıştırmalarına ilişkin, işçilik hesaplama modülünde yapılan hesaplamalarda da, “1 ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısının”, personel gruplarına göre değişiklik arz etmekle birlikte, “10”, “11”, “12” ve “14 gün” üzerinden esas alınmak suretiyle tespit edildiği görülmüştür.

            Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde yer alan;

            “…

78.13. Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır.”,

 Açıklaması uyarınca, yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerde, ihale konusu hizmetin süresi kaç gün olursa olsun, “1 ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısının”, “26 veya 22 gün” olarak belirlenmesi gerekmektedir. Zira, 26 veya 22 gün verisi işçilik modülünde ilgili bölüme girildiğinde, çalışılacak gün sayısından bağımsız olarak, bir işçinin bir günlük (çalışma ücreti, yemek, yol vb. ücretler dahil) birim fiyatı hesaplanmakta ve bu fiyat modülde yer alan artık güne ilişkin birim fiyat bölümünde gösterilmektedir. Bu nedenle, modülde yer alan artık gün kısmına, çalışılacak gün sayısı girildiğinde, bu sayı bir işçinin bir günlük birim fiyatı ile çarpılmakta ve çalışılacak gün sayısı kadar işçilik ücreti hesaplanmaktadır.

Örneğin somut olayda, 2010 Mayıs ayında 17 günlük çalışma yapacağı ve kendisine idari şartnamenin 25 inci maddesine göre aylık 22 gün üzerinden yemek-yol bedeli ödeneceği düzenlenmiş olan 33 vasıfsız işçinin, o ay 17 gün çalışacağı verisi artık gün kısmına girildiğinde, bir işçinin bir günlük birim fiyatıyla 17 sayısının çarpılması neticesinde, o işçiye ait 17 günlük ücret ortaya çıktığından, 17 gün çalışan personele 22 günlük yemek ve yol bedeli ödenmesi söz konusu olmamaktadır. Diğer bir deyişle, 17 gün çalışan bir personele ödenecek ücretin içerisinde 22 günlük yemek ve yol bedeli değil; aylık 22 gün üzerinden hesaplanan bir günlük yemek ve yol bedelinin 17 ile çarpılması sonucu ortaya çıkan ve toplamda 17 günlük ücrete tekabül eden tutar bulunmaktadır.

Yapılan açıklamalar çerçevesinde, inceleme konusu ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin (% 3 sözleşme giderleri dahil, giyim bedeli hariç) 1.354.971,77 TL olduğu tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Erdağ Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tur. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin 1.351.639,83 TL, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin (% 3 sözleşme giderleri dahil, giyim bedeli hariç)  1.354.971,77 TL olduğu görüldüğünden, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan; “79.5.9. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması uyarınca, ilgilinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Diğer taraftan, adı geçen istekli tarafından, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, giyim malzemelerine ilişkin olarak, İz Sosyal Hizmetler Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan proforma faturanın sunulmuş olduğu, proforma fatura içeriği mallara ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetlerin belirtilmediği, fatura ekinde sunulmuş olan alış-satış faturası örneklerinin, 23.09.2009, 08.09.2009 ve 30.09.2009 tarihli olduğu, ihale tarihinin 05.04.2010 olduğu dikkate alındığında, anılan faturaların, ilgili malların son geçici veya bir önceki geçici beyanname dönemlerine ait olmadığı,

Teknik şartnamenin 8 inci maddesinde düzenlenen, kürek, bel, tırmık, çapa ve budama makası malzemelerine ilişkin olarak, İz Sosyal Hizmetler Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan proforma faturanın sunulmuş olduğu, proforma fatura içeriği mallara ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetlerin belirtilmediği, fatura ekinde sunulmuş olan alış-satış faturası örneklerinin 30.09.2009 tarihli olduğu, ihale tarihinin 05.04.2010 olduğu dikkate alındığında, anılan faturaların, ilgili malların son geçici veya bir önceki geçici beyanname dönemlerine ait olmadığı, sonuç olarak, ilgilinin aşırı düşük teklif açıklamasının, bu yönleriyle de mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir.

            2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

            Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38 inci maddesinde;

            “(1) İhalelerde aday veya isteklilerden;

            a) Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da ilgili meslek odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

            b) Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

            c) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

            ç) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

            İstenilmesi zorunludur.

            (2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.

            (3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükmü doğrultusunda, isteklilerin tüzel kişi olması durumunda, tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi veya bu hususları tevsik eden belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin teklif dosyası kapsamında sunulması gerekmektedir.

İhalede geçerli teklif sahibi olarak tespit edilen isteklilerin sunmuş oldukları teklif dosyalarında yapılan inceleme neticesinde;

– İhale üzerinde bırakılan Erdağ Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tur. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından, 14.03.2007 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 18.05.2009 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihten sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

– Başvuru sahibi B.O.S. Tem. Özel Güv. Med. Ürün. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, 12.08.2009 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 14.08.2009 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr  internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihten sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

            – Açılay Tem. ve İlaç. Ltd. Şti. – Gökmavisi Eğt. Gıda Tem. Tur. İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Açılay Ltd. Şti. tarafından 25.02.2009 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 22.12.2009 tarihli imza sirkülerinin; özel ortak Gökmavisi Ltd. Şti. tarafından ise 02.09.2009 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 10.03.2008 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihlerden sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

            – Yamanlar Turz. Mad. En. İth. İhr. Tic. Ltd. Şti. tarafından, 12.01.2009 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 31.12.2008 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihten sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

            – SİS Hiz. Grup Ltd. Şti. tarafından, 30.05.2007 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 21.08.2009 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihten sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

            -Antpa End. Yem. Tem. Gıda Oto san. Bilgi ve Danş. Ltd. Şti. tarafından, 31.03.2009, 26.06.2008 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneğinin ve 21.10.2008 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, bu belgelerde şirket müdürü olarak Kazım Murat Aydın’ın gösterildiği, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihten sonra, 14.04.2010 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanan ilan ile şirket müdürlüğüne Remzi BATUR’un atandığının duyurulduğu, ancak bu değişikliğin ihale tarihinden sonra gerçekleşmiş olduğu,

– İlarya Gıda Yem. Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından, 11.01.2010, 20.11.2006, 07.03.2007, 27.10.2006, 14.09.2006, 14.12.2005 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneklerinin ve 06.01.2010 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, bu tarihlerden sonra, şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

– Kortem İnş. Taş. Turz. Teks. Hiz. Hay. San. Tic. Ltd. Şti. – Şahin Grup Gıda Tem. Ürt. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Şahin Grup Ltd. Şti. tarafından 25.01.2008, 28.08.2009, 17.11.2009 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneklerinin ve 17.11.2009 tarihli imza sirkülerinin; özel ortak Kortem İnş. Ltd. Şti. tarafından ise 21.03.2007, 05.03.2008, 09.10.2008, 13.01.2010 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneklerinin ve 11.01.2010 tarihli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, www.ticaretsicil.gov.tr internet sayfasında yapılan inceleme neticesinde, belge tarihlerinden sonra şirket yöneticilerinde bir değişikliğin meydana gelmediği,

Tespit edilmiştir.

            Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin ikinci iddiası yerinde bulunmamıştır.

            3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

            Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş hacmini gösteren belgeler başlıklı 36 ncı maddesinde;

            “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

            a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

            b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

            Her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

            (2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

            …

            (4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

            …

            (6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

            a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir…

            (7) İlgili mevzuat uyarınca gelecek yıllara yaygın olarak gerçekleştirilecek işlerin, açık ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre ihale edilmesi halinde, iş hacmine ilişkin oranların, bir yıldan fazla süreli işlerde 4/5’i, iki yıldan fazla süreli işlerde 3/5’i, üç yıldan fazla süreli işlerde  ise 2/5’i alınarak hesaplanan oranlar yeterlik kriteri olarak belirlenir. Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalenin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında ise bu oranlara göre belirlenen parasal tutarlar asgari yeterlik kriteri olarak öngörülür.

            (8) Altıncı ve yedinci fıkralardaki kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

            (9) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” hükmü,

            “İş hacmine ilişkin belge tutarlarının güncellenmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

            “1) İş hacmine ilişkin belge tutarları aşağıdaki şekilde güncellenir:

            a) Yıllık toplam ciro, gelirin elde edildiği yılın Haziran ayına ait Türkiye İstatistik Kurumu Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “Genel” sütunundaki (2003=100 Temel Yıllı) endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir…” hükmü,

            “İlanı veya duyurusu 1/5/2011 tarihinden önce yapılan ihalelerde iş hacmini gösteren belgelerdeki yeterlik kriterleri” başlıklı geçici 6 ncı maddesinde ise;

            “1) İlanı veya duyurusu (Değişik ibare:04/03/2010-27511 R.G./ 2 md.) 1/5/2011 tarihinden önce yapılan ihalelerde, 36 ncı maddenin altıncı fıkrasındaki iş hacmini gösteren belgelere ilişkin yeterlik kriterlerinde aşağıdaki oranlar uygulanır:

            a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 15’inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 10’undan az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.” hükmü

 yer almaktadır.

            İhale tarihi yılın ilk dört ayında olan inceleme konusu ihalede, bazı isteklilerin 2009, bazılarının ise 2008 yılına ait iş hacmini gösteren belgeleri sunduğu, Yönetmeliğin geçici 6 ncı maddesi uyarınca, isteklilerin toplam cirolarının teklif ettikleri bedelin % 15’inden az olmaması gerektiği ancak anılan Yönetmeliğin 36.7 nci maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, süresi bir yıldan fazla olan başvuruya konu ihalede, bu oranın 4/5’inin uygulanacağı ve bunun da teklif edilen bedelin % 12’sine tekabül edeceği ve idari şartnamenin iş hacmini gösteren belgeler başlıklı 7.4.3 üncü maddesinin de bu hususa paralel şekilde düzenlendiği anlaşılmıştır.

            Yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 2008 yılına ait iş hacminin (net satışlar) 1.566.941,70 TL olduğu, bu tutarın ihale dokümanına göre sahip olması gereken asgari iş hacmi tutarının çok üzerinde olduğu, bu yönüyle, ilgilinin sunmuş olduğu iş hacmini gösteren belgelerin mevzuatta öngörülen kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

            Diğer taraftan; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35 inci maddesinde;

            “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde;

            a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosunun ve bilançonun gerekli görülen bölümlerinin,

            b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

            Her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

            (2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Bu durumda;

            a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

            b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

            c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması, yeterlik kriterleri olarak öngörülür ve sayılan üç kriter birlikte aranır. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi zorunludur.

            (3) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

            (4) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli görülen bölümlerini ya da bunlara eşdeğer belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır…” hükmü,

            “İlanı veya duyurusu 1/5/2011 tarihinden önce yapılan ihalelerde bilanço veya eşdeğer belgelerdeki yeterlik kriterleri” başlıklı geçici 5 inci maddesinde;

            “(1) İlanı veya duyurusu (Değişik ibare:04/03/2010-27511 R.G./ 1 md.) 1/5/2011 tarihinden önce yapılan ihalelerde, 35 inci maddenin ikinci fıkrasındaki yeterlik kriterlerinde aşağıdaki oranlar uygulanır:

            a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,50 olması (hesaplama yapılırken; varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

            b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,10 olması (hesaplama yapılırken, varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

            c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,75’den küçük olması, yeterlik kriterleri olarak öngörülür ve sayılan üç kriter birlikte aranır.” hükmü,

            Yer almaktadır.

            İhale üzerinde bırakılan isteklinin 2008 yılına ait bilanço verilerinin incelenmesi neticesinde;

            – Cari oranının 2,69 (en az 0,50),

            – Özkaynak oranının 0,68 (en az 0,10);

            – Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0,036 (en çok 0,75) olduğu, bu yönüyle, isteklice sunulan bilançonun, mevzuatta öngörülen kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

Son olarak, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 8 inci maddesinde;

“…

8.4. İhale dokümanında istenen ve serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenerek ya da onaylanarak başvuru veya teklif kapsamında idareye sunulan belgelerde, 15/11/2002 tarihli ve 24937 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşenin kullanılması gerekmektedir.” açıklaması,

15.11.2002 tarih ve 24937 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde; “Çalışanlar listesine kayıtlı bulunan meslek mensupları ile çalışanlar listesine kayıtlı olmamakla birlikte, çalıştıkları mükelleflerin muhasebesinin sevk ve idaresinden sorumlu olan ve beyannamelerini imzalayan meslek mensupları, düzenledikleri resmi ve mesleki belgelerde özel kaşe kullanırlar.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “Kaşelerin Şekli” başlıklı 6 ncı maddesinde ise; “Kaşeler kare şeklinde olup, en üste “TC” rumuzu, altına “TÜRMOB” yazısı ve “Mm” amblemi, Serbest Muhasebeci veya “Serbest Muhasebeci Mali Müşavir” ibaresi ile kaşe numarasını taşır…” hükmü,

Yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasının incelenmesi sonucunda, ilgilinin sunmuş olduğu bilanço ve iş hacmini gösteren belgelerde SMMM onayı ve TÜRMOB kaşesinin yer aldığı görüldüğünden, başvuru sahibinin üçüncü iddiası yerinde görülmemiştir.

            4) Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

            Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

            “79.3.  Asgari işçilik maliyeti;

            i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret,

            ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

            iii- İşveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır.

            79.4. İhale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerekmektedir.

            79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

            79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

            79.5.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

            …

            79.5.5. İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

            79.5.8. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınabilir.

            79.5.9. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

            …

            79.8. Temizlik hizmet alımlarında amortismana tabi olmayan kova, fırça, paspas, bez, süpürge, faraş, cam sileceği gibi malzemeler, temizlik malzemesi olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasına verilen cevapta bu malzemeler için öngörülen bedellerin maliyetlerini tevsik eden belgeler sunulacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

            İnceleme konusu ihalede geçerli teklif sahibi olarak kabul edilen isteklilerin sunmuş oldukları aşırı düşük açıklamalarına ilişkin değerlendirmelere aşağıda yer verilmiştir: (İhale üzerinde bırakılan Erdağ Sos. Hiz. İnş. Tem. Taah. Tur. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda yapılan tespitlere başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yer verilmiştir.)

            a) Başvuru sahibi B.O.S. Tem. Özel Güv. Med. Ürün. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda;

            – İsteklinin 46 personelin giyim bedeline ilişkin olarak 1.656,00 TL teklif ettiği, bu bedele % 3 sözleşme ve genel giderlerin eklenmesi sonucunda 1.705,68 tutarına ulaşıldığı, başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan inceleme sonucunda tespit edilen asgari işçilik maliyetine bu tutarın eklenmesi neticesinde, başvuru sahibi istekli tarafından teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 1.356.677,45 TL olduğu, ilgilinin 1.355.742,67 TL’lik teklifinin, inceleme konusu ihalede kendisi için belirlenmiş asgari işçilik maliyetini karşılamadığı, bu yönüyle, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir.

            – Diğer taraftan, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerde SMMM veya YMM onayı ile TÜRMOB kaşesinin yer alıp almadığı yönündeki inceleme sonucunda ise; giyim ve temizlik malzemelerine ilişkin olarak stok tespit raporunun sunulmuş olduğu ve bu raporda SMMM onayı ve TÜRMOB kaşesinin yer aldığı görüldüğünden, mevzuata aykırı bir hususa rastlanmamıştır.

            b) Açılay Tem. ve İlaç. Ltd. Şti. – Gökmavisi Eğt. Gıda Tem. Tur. İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda;

            – Giyim bedeline ilişkin olarak, % 3 sözleşme-genel giderler dahil 2.478,92 TL teklif edildiği, başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan inceleme sonucunda tespit edilen asgari işçilik maliyetine bu tutarın eklenmesi sonucunda, anılan istekli tarafından teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 1.357.450,69 TL olduğu, ilgilinin 1.355.988,44 TL’lik teklifinin, inceleme konusu ihalede kendisi için belirlenmiş asgari işçilik maliyetini karşılamadığı, bu yönüyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir.

            – Diğer taraftan, anılan isteklice, giyim malzemelerinin stoklarında bulunduğuna dair 06.04.2010 tarihli stok tespit raporunun sunulmuş olduğu, bu raporda SMMM onayı ve TÜRMOB kaşesinin yer aldığı,

            – Temizlik malzemeleri açısından Serena Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan 03.04.2010 tarihli proforma faturanın sunulmuş olduğu, fatura içeriği malların son tespit edilen birim ortalama maliyetlerinin SMMM onaylı ve TÜRMOB kaşeli belgeler üzerinde gösterilmiş olduğu, fatura ekinde ilgili mallara ait alış-satış faturası örneklerinin yer aldığı, bu fatura örneklerinin SMMM onaylı ve TÜRMOB kaşeli olduğu, bununla birlikte, “büyük boy çöp kovası” malzemesine ait alış faturasının 24.04.2009 tarihli olduğu, bu yönüyle sunulan faturanın ilgili malın son geçici veya bir önceki geçici beyanname dönemlerine ait olmadığı ve Kamu İhale Genel Tebliğine aykırılık taşıdığı,

            – “Saplı bel”, “saplı çapa” ve “budama makası” malzemelerine ilişkin olarak, İz Sosyal Hizmetler Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan proforma faturanın sunulmuş olduğu, proforma fatura içeriği mallara ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetlerin belirtilmediği, bu yönüyle Kamu İhale Genel Tebliğine aykırılık taşıdığı, fatura ekinde sunulan alış-satış faturası örneklerinin ise SMMM onaylı ve TÜRMOB kaşeli olduğu,

            Tespit edilmiştir.

            5) Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak:

            İdari şartnamenin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5 inci maddesinde;

            “7.5.1. Son beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin % 30 oranından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler,

            7.5.2….

            7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

            Kamu veya özel sektörde personel çalıştırılmasına dayalı olarak ihale edilen bina içi ve bina dışı temizlik, yemekhane, lokal, misafirhane hizmeti alımına dayalı işlerden biri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

            İhale üzerinde bırakılan isteklinin, “20.01.2010” tarihli, “100930” sayılı, “TCDD 2. Bölge Müdürlüğü” tarafından düzenlenmiş olan, işin adının; “Bölge müdürlüğümüze bağlı yolcu vagonlarının 55 işçi 11 ay süre ile teknik şartname ve hizmet işleri genel şartnamesine göre temizlik hizmetlerinin yaptırılması hizmet alım işi” olarak belirtildiği, “28.01.2009” sözleşme tarihli, “31.12.2009” kabul tarihli ve “983.999,50 TL” belge tutarlı bir iş bitirme belgesi sunmuş olduğu, belge tutarının güncellenmesi sonucunda 1.048.407,43 TL tutarına ulaşıldığı, bu tutarın da isteklinin teklif bedelinin % 30’ undan daha fazla bir tutara tekabül ettiği anlaşılmıştır.

            Bu bağlamda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin, iş durum belgesi değil, iş bitirme belgesi olduğu ve iş deneyim tutarının, ihalede sahip olması gereken asgari iş deneyim tutarının çok üzerinde olduğu görüldüğünden, başvuru sahibinin beşinci iddiası yerinde görülmemiştir.

            B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

1) Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35 inci maddesinde;

“…

Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve ikinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde veya serbest meslek kazanç defteri özetine ilişkin sekizinci fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü,

          “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36 ncı maddesinde;

          “…

          (12) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.” hükmü,

          Yer almaktadır.

            Kortem İnş. Taş. Turz. Teks. Hiz. Hay. San. Tic. Ltd. Şti. – Şahin Grup Gıda Tem. Ürt. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklif dosyasının incelenmesi sonucunda, iş ortaklığında Şahin Grup Ltd. Şti.’nin % 51 pay oranıyla pilot ortak olarak yer aldığı, Kortem İnş. Ltd. Şti.’nin % 49 pay oranıyla özel ortak olduğu, pilot ortağa ait bilançonun ve iş hacmini gösteren belgelerin teklif kapsamında sunulmuş olduğu, ancak özel ortak Kortem İnş. Ltd. Şti.’ye ait bilanço ve gelir tablosunun teklif dosyasında yer almadığı, yukarıda anılan Yönetmelik hükümleri gereği, iş ortaklıklarında bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerin her bir ortak tarafından sunulması gerektiği, bu bağlamda adı geçen iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir.

            2) İdari şartnamenin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5 inci maddesinde;

            “7.5.1. Son beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin % 30 oranından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler,

            7.5.2….

            7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

            Kamu veya özel sektörde personel çalıştırılmasına dayalı olarak ihale edilen bina içi ve bina dışı temizlik, yemekhane, lokal, misafirhane hizmeti alımına dayalı işlerden biri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

            Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

            “…

            78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir…” açıklamasına yer verilmiştir.

            İlarya Gıda Yem. Hiz. Tem. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklif dosyasının incelenmesi neticesinde, isteklinin iş deneyimini tevsik etmek amacıyla, “05.01.2010” tarihli, “80” sayılı, Isparta Devlet Hastanesi tarafından düzenlenmiş olan, işin adının ; “18 aylık 50 kişi ile malzemeli yemek pişirme, dağıtım ve sonrası hizmetleri alımı işi” olarak belirtildiği, “03.06.2008” sözleşme tarihli, “31.12.2009” kabul tarihli ve “2.368.632,01 TL” belge tutarlı bir iş bitirme belgesi sunduğu, idari şartname düzenlemesine göre, benzer iş olarak, personel çalıştırılmasına dayalı olarak ihale edilen işlere ilişkin iş deneyim belgesinin sunulmasının gerektiği, yukarıda yer verilen Tebliğ açıklaması uyarınca, malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmetlerinin, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyeceği, bu bağlamda, adı geçen isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uymadığı gerekçesiyle, ilgilinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir.

            3) İdari şartnamenin “İşe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 48 inci maddesinde, ihale konusu işe başlama tarihi 15.05.2010, işin bitiş tarihi 14.05.2012 şeklinde belirlenerek, işin süresi 730 takvim günü olarak düzenlenmiştir.

            Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

            “…

            78.12. İdari şartnamede, işin başlangıç tarihinin ayın ilk gününden ve/veya bitiş tarihinin ayın son gününden farklı bir tarih olarak belirlendiği işlerde, işin başlangıç ayına ait kişi başına asgari işçilik maliyeti; başlangıç tarihinden ayın son gününe kadarki gün sayısı ve işin bitiş tarihinden bir önceki ayın son gününe kadarki gün sayısı dikkate alınarak hesaplanacaktır. Kalan aylara ait teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamı işçilik hesaplama modülü üzerinden hesaplanacak ve bu iki tutar toplanarak işin tamamına ait teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamı bulunacaktır. Ancak başlangıç tarihi, ayın 2 nci günü ve işin başlangıç ayının gün sayısı 31 olan işlerde, işin başlangıç tarihi ayın ilk gününden farklı olmakla birlikte başlangıç tarihi ile ayın son günü arasında 30 günlük bir süre kaldığından, işin başlangıç ayına ait asgari işçilik maliyeti için ayrı bir hesaplama yapılmayacak, işçilik hesaplama modülünde 30 gün üzerinden hesaplama yapıldığından başlangıç ayı için ayrı bir işlem gerekmeyecektir.

            78.13. Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

          İdarece 22.03.2010 tarihinde düzenlenen zeyilname ile ihale dokümanında, yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları hilafına, işe başlama-işin bitiş tarihinin ayın ilk veya son gününden farklı belirlendiği hususlarının dikkate alınmadığı belirtilerek ihale dokümanında bazı değişiklikler yapılmış ve istekli olabileceklere yeni bir birim fiyat teklif cetveli verilmiştir.

          Zeyilname ile değiştirilen birim fiyat teklif cetvelinin incelenmesi neticesinde, 17 ve 14 gün üzerinden personel çalıştırılacak olan 2010 Mayıs ve 2012 Mayıs aylarında, personel gruplarına ait yemek ve yol bedelinin, personel gruplarına göre değişiklik göstermek suretiyle, aylık “10”, “11”, “12” ve “14 gün” üzerinden esas alınarak fiyatlandırılmasının istendiği, aynı şekilde yaklaşık maliyetin tespiti aşamasında, artık gün çalıştırmalarına ilişkin işçilik hesaplama modülünde yapılan hesaplamalarda da, “1 ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısının”, personel gruplarına göre değişiklik arz etmekle birlikte, “10”, “11”, “12” ve “14 gün” üzerinden esas alınmak suretiyle tespit edildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin, yukarıda yer verilen 78.13 üncü maddesine göre, yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerde, ihale konusu hizmetin süresi kaç gün olursa olsun, “1 ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısının”, “26” veya “22 gün” olarak belirlenmesi gerekmektedir. Zira, işçilik modülünde 26 veya 22 gün verisi ilgili bölüme girildiğinde, çalışılacak gün sayısından bağımsız olarak, bir işçinin bir günlük (çalışma ücreti, yemek, yol vb. ücretler dahil) birim fiyatı hesaplanmakta ve bu fiyat modülde yer alan artık güne ilişkin birim fiyat bölümünde gösterilmektedir. Bu nedenle modülde yer alan artık gün kısmına çalışılacak gün sayısı girildiğinde, bu sayı bir işçinin bir günlük birim fiyatı ile çarpılmakta ve çalışılacak gün sayısı kadar işçilik ücreti hesaplanmaktadır.

Örneğin, somut olayda, 2010 Mayıs ayında 17 gün çalışacağı ve idari şartnamenin 25 inci maddesine göre aylık 22 gün üzerinden yemek-yol bedeli ödeneceği düzenlenmiş olan 33 vasıfsız işçinin, o ay 17 gün çalışacağı verisi artık gün kısmına girildiğinde, bir işçinin bir günlük birim fiyatıyla 17 sayısının çarpılması neticesinde, o işçiye ait 17 günlük ücret ortaya çıktığından, 17 gün çalışan personele 22 günlük yemek ve yol bedeli ödenmesi söz konusu olmamaktadır. Diğer bir deyişle, 17 gün çalışan bir personele ödenecek ücretin içerisinde 22 günlük yemek ve yol bedeli değil; aylık 22 gün üzerinden hesaplanan bir günlük yemek ve yol bedelinin 17 ile çarpılması sonucu ortaya çıkan ve toplamda 17 günlük ücrete tekabül eden tutar ödenmektedir.

          İdarenin birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinde yapmış olduğu mevzuata aykırı düzenleme nedeniyle, isteklilerin de “1 ayda işçiye yemek ve yol verilen gün sayısını”, birim fiyat teklif cetvelinde yer aldığı şekliyle, personel gruplarına göre değişiklik göstermek suretiyle, “10”, “11”, “12” ve “14 gün” olarak esas aldıkları, bu durumun sonucu olarak, teklifi aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen ve aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerin tekliflerinin, ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamadığının tespit edildiği, bu yönüyle, ihale dokümanında yer alan mevzuata aykırı hususun, tekliflerin verilmesini ve değerlendirilmesini etkilediği, ayrıca ihalede rekabet ortamının sağlanamamış olduğu anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

   Oybirliği ile karar verildi.