|
ÖZET: Yeni yapılan yapım işlerinde, sözleşmede belirtilmeyen ve fiyatı net olmayan kalemlerin fiyat tespitinde poz analizlerinin oluşturulmadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Kamu İdaresi tarafından ihale edilen projelerde, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin ilgili maddelerine uygun olarak, yeni birim fiyat hesaplamalarında gerekli analizlerin yapılmadığını ortaya koymaktadır. İlgili düzenlemelere göre, yüklenicinin teklifleri, benzer iş kalemleri ve daha önceki projelerdeki maliyet analizleri dikkate alınarak fiyatların belirlenmesi gerekmektedir.
Denetim bulguları, bu süreçte poz analizlerinin eksik olmasının, ileride yüklenici ile idare arasında çıkabilecek anlaşmazlıklara yol açabileceğini göstermektedir. Kamu İdaresi, bu durumun farkında olarak, ilgili tüm birimleri bilgilendirmiş ve gelecekteki yapım işlerinde mevzuat hükümlerine uygun hareket edileceğini belirtmiştir. Poz analizlerinin yapılması, hakediş raporlarının hazırlanmasında da önemli bir rol oynamaktadır. Sonuç olarak, yapılan ihalelerde birim fiyat poz analizlerinin oluşturulması ve yeni birim fiyatların bu analizlere dayanarak hesaplanması, hem maliyetlerin doğru belirlenmesi hem de olası ihtilafların önlenmesi açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Yeni Birim Fiyat Yapılan Yapım İşlerinde Poz Analizlerinin Yapılmamış Olması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Kamu idaresi tarafından ihale edilen yapım işlerinde sözleşmede bulunmayan ve fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespitinde yapılacak yeni birim fiyat hesaplamasında poz analizlerinin oluşturulmadığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşmede Bulunmayan veya Fiyatı Belirli Olmayan İşlerin Fiyatının Tespiti” başlıklı 22’nci maddesinin ikinci fıkrasında; yeni fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre aşağıdaki sıralamaya uyularak; yüklenicinin birim fiyatlarının/teklifinin tespitinde kullanarak teklifi ekinde veya aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye sunduğu ve yeni iş kalemi/grubu ile benzerlik gösteren iş kalemlerine/ gruplarına ait analizler dikkate alınarak oluşturulacak analizler, idarede veya diğer idarelerde mevcut olan ve yeni iş kalemine/grubuna benzerlik gösteren analizler dikkate alınarak oluşturulacak analizler, ihaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan iş kalemleri/gruplarına ait maliyet analizleri dikkate alınarak oluşturulacak analizler, yeni iş kaleminin/grubunun yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları, işçi ve makinelerin çalışma saatleri ile diğer tüm girdiler esas alınarak oluşturulacak analizlerden birinin kullanılacağı belirtilmiştir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında; iş kalemi veya iş grubunun niteliğine uygun olarak analizlere, kaynakların verimli kullanılması gözetilerek; varsa yüklenicinin teklifinin ekinde veya aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye verdiği teklif rayiçler, idarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçler, ihaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği ve ihale konusu işe benzer nitelikteki yapım işlerinin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar, idarece kabul edilmek şartıyla, ticaret ve/veya sanayi odasınca onaylanmış uygulama ayına ait yerel rayiçlerden biri, birkaçı veya tamamının uygulanabileceği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, İdarece ihale edilen yapım işlerinde sözleşmede bulunmayan ve fiyatı belirli olmayan işlerin fiyatının tespitinde poz analizleri oluşturulmadan yeni birim fiyat hesaplandığı tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, yapım işi ihalelerinde poz analizlerinin yapılmaması ile ilgili tüm birimlerin bilgilendirilerek bundan sonra yapılacak yapım işlerinde mevzuat hükümleri doğrultusunda işlemler yapılacağı ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından poz analizlerinin oluşturulması hakediş raporlarının hazırlanması aşamasında yüklenici ile İdare arasında çıkabilecek olası ihtilafların da önüne geçeceğinden yapılan ihalelerde birim fiyat poz analizlerinin oluşturulması ve yeni birim fiyatın buna göre hesaplanması gerekmektedir.