|
ÖZET: Yeni fiyat hesaplamalarında iş kalemi miktarlarının belirlenmemesi, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir sorun olarak öne çıkmaktadır. İl Belediyesi tarafından gerçekleştirilen bir yapım işinde, sözleşmede yer almayan ve sonradan ihtiyaç duyulan iş kalemleri için yeni fiyat hesaplamalarında gerekli miktarların tespit edilmediği görülmüştür. Bu durum, revize birim fiyat hesabının yapılamamasına yol açmaktadır. Yeni fiyat, sözleşme ve eklerinde belirtilmeyen iş kalemleri için, idare ve yüklenici arasında imzalanan yeni fiyat tutanağı ile geçerlilik kazanır. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22. maddesi, yeni fiyatların belirlenme yöntemini ayrıntılı olarak açıklamaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 52. maddesi, yeni fiyat oluşturulurken iş kalemi miktarındaki %20’lik artışın ve toplam artışın sözleşme bedelinin %1’ini aşması durumunda revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılacağını belirtmektedir. Ancak, yapılan incelemelerde, belirli imalatlar için yeni fiyat belirlenmiş olmasına rağmen, bu imalatların miktarları tespit edilmediği için artış olup olmadığı ve revize birim fiyat hesabının yapılması mümkün olmamaktadır. Kamu İdaresi, kanalizasyon ve su hatları imalatlarında, önceden öngörülemeyen nedenlerle yeni imalatların ortaya çıktığını ve bu nedenle miktarların belirlenemediğini ifade etmiştir. Gelecekteki yeni birim fiyatların belirlenmesi için keşif miktarlarının öngörülmesi gerektiği vurgulanmıştır. Sonuç olarak, revize birim fiyat hesabının yapılabilmesi için yeni fiyatlarla sözleşmeye dahil edilen iş kalemlerinin miktarlarının belirlenmesi ve olası artışların değerlendirilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Yeni Fiyat Hesabında İş Kalemi Miktarlarının Belirlenmemesi Sonucu Revize Birim Fiyat Hesabı Yapılamaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
İdare tarafından ihale edilen yapım işinde, sözleşmesinde bulunmayan ve sonradan ihtiyaç duyulan iş kalemi için yeni fiyat hesabında iş kalemi miktarlarının belirlenmediği, bunun sonucunda revize birim fiyat hesabı yapılamadığı görülmüştür.
Yeni fiyat, sözleşme ve eklerinde fiyatı gösterilmemiş olup da işin devamı sırasında yapılması idarece istenen iş kalemleri için sözleşmede öngörülen usuller dahilinde tespit edilip, idare ile yüklenici tarafından imzalanan yeni fiyat tutanağına bağlanmak suretiyle geçerlilik kazanan birim fiyattır. Yapım işlerinde yeni fiyatın nasıl belirleneceği, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 22’nci maddesinde detaylı olarak açıklanmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 52’nci maddesinde; yeni fiyatla sözleşmeye dahil edilen iş kalemi için, yeni fiyat oluşturulurken projesine göre tespit edilip idare tarafından onaylanan iş kalemi miktarında %20’yi aşan artışın meydana gelmesi ve bu toplam artışın aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçmesi halinde, iş kaleminin yüzde yirmi artışı aşan kısmına revize birim fiyat üzerinden ödeme yapılacağı hüküm altına alınmaktadır.
Revize birim fiyat, Tebliğ’in 52’nci maddesinde belirtilen formülasyon kullanılarak tespit edilir ve sözleşmede bulunan ya da yeni fiyatla belirlenen fiyattan daha düşük bir fiyattır.
Yapılan incelemede, 2024/57269 ihale kayıt numaralı Kanalizasyon, Yağmursuyu Ve İçmesuyu Hatları Bakım, Onarım ve Yapım İşi’nde “Her Cins Kaplamalı Yolda ve Her Derinlikte 200 mm Koruge Boru Döşenmesi” ve “2023/454520 ihale kayıt numaralı Kanalizasyon, Yağmursuyu ve İçmesuyu Hatları Bakım, Onarım ve Yapım İşi’nde ise “İdare malı 560 mm çaplı PE100 Borunun Alın Kaynağı ile Birleştirilerek Döşenmesi” imalatları için yeni fiyat belirlenmiş ancak yapılacak imalatlara ilişkin miktar belirlenmemiştir. Yapılacak söz konusu imalatların miktarı belirlenmediği için iş kalemi miktarında %20’yi aşan artışın meydana gelip gelmediği ve bu toplam artışın aynı zamanda sözleşme bedelinin yüzde 1’ini geçip geçmediği bilinememektedir. Yani revize birim fiyatı hesabı yapılamamaktadır.
Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta; kanalizasyon, yağmursuyu ve içmesuyu hatları imalatlarında ihalenin devamı sırasında önceden öngörülemeyen nedenlerle yeni imalatların ortaya çıktığı, bu yeni imalatların yeni fiyat yapmak suretiyle sözleşmeye dahil edildiği, ancak yeni fiyat yapılan malzemenin temini boyunca gerçekleştirilen imalatlarda hassas bir öngörü yapılması mümkün olmadığından imalat miktarının belirlenmediği belirtilmiş, hazırlanacak yeni birim fiyatlarda keşif miktarının öngörülerek, Tebliğ’in 52’nci maddesinde belirtilen formülasyon kullanılarak revize fiyat tahkikleri ve gerektiği durumlarda revize fiyat belirlenmesi işleminin bu kalemlerde de gerçekleştirileceği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak revize birim fiyat hesabı yapılabilmesini teminen yeni fiyat yapılarak sözleşmeye dahil edilen iş kalemlerinin miktarının belirlenmesi gerekmekte ve bu iş kaleminde artış meydana gelmesi durumunda revize birim fiyat değerlendirmesi yapılmalıdır.