|
ÖZET: Yevmiye defterinde boş yevmiye numaralarının bulunması ve geriye dönük kayıt yapılması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında tespit edilmiştir. Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin muhasebe işlemlerinde, yevmiye numaralarının sıralı bir şekilde kaydedilmediği, bazı numaraların atlandığı ve geriye dönük kayıtların yapıldığı gözlemlenmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde, yevmiye sisteminin düzenli bir şekilde işlemesi gerektiği vurgulanmakta ve yevmiye numaralarının müteselsil olarak verilmesi gerektiği belirtilmektedir.
Yönetmelikte yer alan düzenlemelere göre, yevmiye defteri, kayda alınması gereken işlemlerin tarih ve numara ile düzenli bir biçimde yazıldığı bir defterdir. Açılış kaydının ardından günlük işlemler, muhasebeleştirme belgelerine dayanarak kaydedilmelidir. Ancak yapılan incelemelerde, ödeme emri belgeleri ve muhasebe işlem fişlerinde yevmiye numaralarının mevzuata uygun olarak sıralanmadığı, arada boş yevmiye numaralarının bulunduğu ve geriye dönük kayıtların yapıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, muhasebe işlemlerinin doğruluğu ve güvenilirliği açısından ciddi bir sorun teşkil etmektedir. Kayıtların, ilgili mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde gerçekleştirilmesi, idarenin mali işlemlerinin şeffaflığı ve güvenilirliği için hayati öneme sahiptir. |
BULGU: Yevmiye Defterinde Boş Yevmiye Numaralarının Bulunması, Geriye Dönük Kayıt Yapılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin muhasebe işlemlerinde, yevmiye numaralarının müteselsil olarak sıralanmadığı, bazı numaraların atlanarak kayıt yapıldığı, bazı kayıtların geriye dönük gerçekleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin;
“Yevmiye sistemi, muhasebeleştirme belgeleri ve açılış kayıtları” başlıklı 43’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında;
“Muhasebeleştirme belgelerinin yevmiye tarih ve numarası sütunlarına, gerçekleşen işlemlerin kayda geçirildikleri tarih ile hesap döneminin başında (1)’den başlayıp, hesap döneminin sonuna kadar devam eden birer numara verilir. Gerek yevmiye defteri ve gerekse büyük defter ve yardımcı defter kayıtlarında bu yevmiye numaraları esastır.”
“Kullanılacak Defterler ve Kayıt Düzeni” başlıklı 44’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde ise;
“Yevmiye defteri, kayda geçirilmesi gereken işlemlerin yevmiye tarih ve numarasıyla ve maddeler halinde düzenli olarak yazıldığı müteselsil sıra numaralı defterdir. Yevmiye defterine açılış kaydı yapıldıktan sonra, günlük işlemler muhasebeleştirme belgelerine dayanılarak kaydedilir.” hükümleri yer almaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre ödeme emri belgeleri ve muhasebe işlem fişlerinin birbirlerini takip eden yevmiye numaraları ile numaralandırılması, arada numara atlanmaması gerekmektedir. İdarenin muhasebe işlem fişi ve ödeme emri belgelerinde yapılan incelemede, yevmiye numaralarının mevzuatın öngördüğü şekliyle teselsül etmediği, geriye doğru kayıtların gerçekleştirildiği ayrıca boş yevmiyelerin bırakıldığı görülmüştür.
Muhasebe işlemlerinin doğruluğu ve güvenilirliğinin sağlanması yönünden kayıtların mevzuatın öngördüğü şekliyle yapılması gerekmektedir.