ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin yevmiye defterinde bazı yevmiye numaralarının boş bırakıldığı ve geçmişe yönelik kayıtların yapıldığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, muhasebe işlemlerinin yevmiye tarih ve numara sırasına göre düzenli bir şekilde kaydedilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak yapılan incelemelerde, 437 adet yevmiye numarasının boş bırakıldığı ve bazı kayıtların geriye dönük olarak değiştirildiği ortaya çıkmıştır.

Bu tür uygulamalar, muhasebe sisteminin güvenilirliğini olumsuz yönde etkilemekte ve mali tabloların doğruluğunu sorgulanır hale getirmektedir. Yevmiye kayıtlarında numara atlanması ve sonradan silinmesi, muhasebe ilkelerine aykırı bir durum yaratmaktadır. Bu nedenle, muhasebe kayıt sisteminin güvenilirliğini sağlamak için, yasal düzenlemelere uygun hareket edilmesi ve tespit edilen hatalı kayıtların gerekli prosedürler çerçevesinde düzeltilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Yevmiye Defterinde Boş Yevmiyeler Bırakılması ve Geçmişe Yönelik Kayıt Yapılması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediyenin 2024 yılı birleştirilmiş veriler defteri muhasebe kayıtlarında yevmiye numaralarının boş bırakıldığı ve geriye dönük kayıtların yapıldığı tespit edilmiştir.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Yevmiye sistemi, muhasebeleştirme belgeleri ve açılış kayıtları” başlıklı 43’üncü, “Kullanılacak defterler ve kayıt düzeni” başlıklı 44’üncü ve “Kayıt yanlışlıklarının düzeltilmesi” başlıklı 503’üncü maddelerinde; muhasebe işlemlerinin yevmiye tarih ve numara sırasına göre ve maddeler halinde yevmiye defterine günlük olarak ve sıra atlanılmadan kaydedilmesi, her bir işleme ayrı bir yevmiye numarası verilmesi, yevmiyelerin alt kod olmadan tek bir numara ile kaydedilmesi ve muhasebe kayıtlarında herhangi bir değişikliğin yeni bir muhasebe kaydıyla yapılması gerektiği hükme bağlanmıştır.

Belediyenin muhasebe kayıtları incelendiğinde; 437 adet yevmiye numarasının boş bırakıldığı ve bazı yevmiye kayıtlarında geriye dönük olarak değişiklik yapıldığı, tespit edilmiştir.

Belediyenin muhasebe kayıt sisteminin bu şekilde geriye dönük işlem yapmaya izin vermesi, yevmiye kayıtlarında yevmiye numaralarının atlanılması, yevmiye kayıtlarının sonradan silinmesi, muhasebe sisteminin ve bu sistemin ürettiği mali tabloların güvenilirliğini olumsuz etkilemektedir.

Muhasebe kayıt sisteminin ürettiği verilerin güvenilir olması için muhasebenin temel ilkelerine ve yasal düzenlemelere aykırılık teşkil eden bu tür uygulamalara yer verilmemesi ve sonradan tespit edilen eksik ya da hatalı kayıtların muhasebe ilkeleri ve ilgili yasal düzenlemelere uygun olarak düzeltilmesi gerekmektedir.