ÖZET: 2022 yılı Sayıştay denetim raporları, il belediyesinin yevmiye defterinde geriye dönük kayıt değişiklikleri yapıldığını ortaya koymuştur. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 18. maddesi, kamu idarelerinin muhasebe işlemlerini düzenli bir şekilde kaydetmesi gerektiğini belirtirken, düzeltmelerin yalnızca yeni muhasebe kayıtları ile yapılabileceğini vurgulamaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 43. maddesi de yevmiye kayıtlarının tarih ve numara sırasına göre düzenlenmesini zorunlu kılmaktadır.

Yapılan incelemeler sonucunda, toplamda 73 adet yevmiye kaydının geriye dönük olarak değiştirildiği tespit edilmiştir. Mevzuat hükümleri, yevmiye numaralarının ardışık bir şekilde takip edilmesi ve kayıt hatalarının düzeltmesinin yeni muhasebe kayıtları ile gerçekleştirilmesi gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır. Bu durum, mali tabloların güvenilirliği ve doğruluğu açısından büyük önem taşımaktadır.

Sonuç olarak, hatalı muhasebe kayıtlarının düzeltilmesi için izlenmesi gereken yöntem, yeni bir muhasebe kaydı ile düzeltme yapılmasıdır. Bu uygulama, mali raporların doğruluğunu sağlamak adına kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır.

BULGU: Yevmiye Defterinde Geçmişe Yönelik Kayıt Yapılması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Kamu İdaresinin 2022 yılı yevmiye kayıtlarında geriye dönük değişiklikler yapıldığı görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Kayıt Düzeni ve Kayıt Düzeltmesi” başlıklı 18’inci maddesinde kamu idarelerinin muhasebe birimlerinin, muhasebe işlemlerini, gerçekleşme sırasına göre düzenli bir şekilde hesap dönemi başında “1” den başlamak üzere hesap döneminin sonuna kadar numaralandırarak kaydedeceği, düzeltme işleminin ancak yeni bir muhasebe kaydı ile yapılacağı belirtilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Yevmiye Sistemi, Muhasebeleştirme Belgeleri ve Açılış Kayıtları” başlıklı 43’üncü maddesinde, işlemlerin, yevmiye tarih ve numara sırasına göre ve maddeler halinde yevmiye defterine günlük olarak kaydedileceği ve buradan da usulüne göre büyük defter ve yardımcı defterlere sistemli bir şekilde dağıtılacağı,
“Kayıt Yanlışlıklarının Düzeltilmesi” başlıklı 503’üncü maddesinde, kurumsal, fonksiyonel ve finansman tipi sınıflandırma kodlarında yapılan kayıt hatalarının düzeltilmesi durumu hariç olmak üzere, yevmiye kayıtlarında meydana gelebilecek her türlü yanlışlığın ancak muhasebe kaydıyla düzeltileceği,
Hususları düzenlenmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; ödeme emri belgeleri ve muhasebe işlem fişlerinin birbirlerini takip eden yevmiye numaraları ile numaralandırılması, numaraların ardışık olarak birbirini takip etmesi ve yevmiye kayıtlarında meydana gelen yanlışlıkların yeni bir muhasebe kaydı ile düzeltilmesi gerekmektedir.
Yapılan inceleme neticesinde; 73 adet yevmiye kaydının geriye dönük biçimde değiştirildiği tespit edilmiştir.
Mali tabloların güvenilir olması ve doğru sonuç vermesi için hatalı muhasebe kayıtlarının düzeltme işleminin yeni bir muhasebe kaydı ile yapılması gerekmektedir.