|
ÖZET: Yevmiye kayıtlarının geriye dönük olarak değiştirilmesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda belirlenen önemli bir bulgudur. Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından sunulan birleştirilmiş veriler incelendiğinde, bazı yevmiye kayıtlarının geçmişe dönük olarak değiştirildiği ortaya çıkmıştır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, yevmiye defterinin düzenli ve müteselsil sıra numarasıyla kaydedilmesini zorunlu kılmakta, kayıt hatalarının yalnızca muhasebe kaydıyla düzeltilebileceğini belirtmektedir.
2024 yılına ait çeşitli tarihlerde gönderilen veriler karşılaştırıldığında, Belediyenin hatalı kayıtları düzeltmek için yeni muhasebe fişleri oluşturmadan, doğrudan mevcut yevmiye kayıtları üzerinde değişiklik yaptığı tespit edilmiştir. Bu süreçte, 16 yevmiye kaydının hatalı olduğu ve düzeltmelerin, Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen prosedürlere uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşılmaktadır. İdare, bu değişikliklerin geçmiş dönem hatalarını düzeltmek amacıyla yapıldığını savunsa da, işlemlerin usulüne uygun yapılması gerektiği vurgulanmaktadır. Sonuç olarak, yevmiye kayıtlarındaki bu tür değişikliklerin, hem mevzuat açısından hem de muhasebe sisteminin güvenilirliği bakımından dikkatle ele alınması gerekmektedir. |
BULGU: Yevmiye Kayıtlarının Geriye Dönük Olarak Değiştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye tarafından çeşitli tarihlerde gönderilen birleştirilmiş veriler defterleri incelendiğinde, geriye dönük olarak bazı yevmiye kayıtların değiştirildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin; 44’üncü maddesinde, yevmiye defterinin, kayda geçirilmesi gereken işlemlerin yevmiye tarih ve numarasıyla ve maddeler halinde düzenli olarak yazıldığı müteselsil sıra numaralı defter olarak tanımlandığı, 43’üncü maddesinin dördüncü fıkrasına göre işlemlerin, yevmiye defterine kayda geçirildikleri tarih ile hesap döneminin başında (1)’den başlayıp, hesap döneminin sonuna kadar devam eden birer numara verilerek kaydedileceği, kayıt yanlışlıklarının düzeltilmesi başlıklı 503’üncü maddesinde ise kurumsal, fonksiyonel ve finansman tipi sınıflandırma kodlarında yapılan kayıt hatalarının düzeltilmesi durumu hariç olmak üzere, yevmiye kayıtlarında meydana gelebilecek her türlü yanlışlığın ancak muhasebe kaydıyla düzeltileceği belirtilmiştir.
2024 yılı hesabına ilişkin olarak çeşitli tarihlerde gönderilen birleştirilmiş veriler defterleri birbirleri ile karşılaştırıldığında, Belediyenin kayıt yanlışlıklarını yeni bir muhasebe kaydı ile düzeltmek yerine doğrudan sistem üzerinden geriye doğru aynı yevmiye kaydı üzerinde değiştirdiği, hatalı kayıtlarının yeni ve doğru kayıtları içerecek şekilde muhasebe işlem fişleri oluşturulmadan ve yeni bir yevmiye kaydı yapılmadan 16 yevmiye kaydının düzeltildiği tespit edilmiştir
İdare tarafından verilen cevapta, söz konusu kayıt değişikliklerinin, geçmiş dönem hatalarının düzeltilmesi amacıyla yapıldığını, düzeltmelerin tamamen teknik ve muhasebe kayıtlarının doğru ve gerçeğe uygun hale getirilmesi amacı taşıdığını, ancak düzeltmelerin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen usuller doğrultusunda değil, doğrudan yevmiye kayıtlarının değiştirilmesi suretiyle yapıldığı ifade edilmiştir. Söz konusu hatalı kayıtlar 2024 yılı muhasebe kayıtlarında görünmektedir.
Yapılan kayıt yanlışlıklarının düzeltilmesi işlemlerinin gerek mevzuat açısından gerekse muhasebe sisteminin güvenirliği açısından usulüne uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.