Yıl Sonu Mizan Tablosunda Birbirleri Çalışmayacak Hesaplar (Sayıştay)

  • Kamu Kurumları ve Şirketleri | Mevzuat ve Hukuk

 2019 yılı Sayıştay Denetim Raporları

Yapılan denetimlerde muhasebe, raporlama programlarının güncel olmadığı kanaati edinilmiştir.

Belediyeler 5018 sayılı Kanun kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünün çıkarmış olduğu hesap planlarına riayet etmek durumundadırlar. Enson 26.01.2018 tarihli 2018 Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planı kurum sitesinde yayınlanmış olup mahalli idarelerin sözkonusu detaylı hesap planına göre muhasebe programlarını düzenleyip, hesaplarını bu sisteme uydurmaları zaruridir. Hesap planında olmayan veya fiili durumla örtüşmeyen hesap kodu kullanılmamalıdır. Bu hususlardan bazıları aşağıya sıralanmıştır.

  • 01.02 İkinci Yıl denge kaydı şeklinde bir kod ayrıntılı hesap planında yer almamaktadır.
  • 570 Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı ve 580 Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları hesapların detayları eksiktir. Yani 570 ve 580 hesaplarının 1 ile 5 arasındaki 5 detayının toplamda olması gerekir ki bu mizanda yoktur. Sadece 570.03 N-3 Yılına Ait Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabı (37.922.675,24 TL alacak bakiye) ve 580.03 N-3 Yılına Ait Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabı (7.533.788,12 TL borç bakiye) var ki iki 03 detayı aynı anda bakiye veremez.
  • 01.02.04.05 veya 580.01.02.04.05 kodlarının bir adet olması gerekir.03 kodlarından birinin olmaması gerekmektedir. Özetle dönem sonları kapanış kayıtlarının geçmişten gelen hatalar yüzünden yanlış muhasebeleştirildiği görülmektedir.
  • 01 Kamu İdaresinin Mülkiyetinde Olanlar Kodlu Hesap 250.02 Kamu

İdaresinin Tahsis Ettiği Taşınmazlar Kodlu Hesap ve 250.03 Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar Hesapları mevcuttur. Ancak bunların karşılığında 500.11 Tahsis Edilen Taşınmazlar ve 500.12 Tahsisli Kullanılan Taşınmazlar Hesap Kodlarının açılarak çalıştırılması gerekir.

  • Yıl Sonu mizanında 251 Yeraltı Ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabı detayları Muhasebat Genel Müdürlüğünün 2018 de yayınladığı mahalli idareler detaylı hesap planına uygun değildir.
  • Yıl Sonu mizanında yine muhasebe yönetmeliğinde yer alan 698 Enflasyon Düzeltmesi Hesabı hiç kullanılmamıştır.

Yukarıda açıklanan hususlardan anlaşılacağı üzere, geçmiş yıllardan gelen muhasebe hataları ve kullanılan muhasebe programının güncel olmamasının 500 Net Değer Hesabının doğru işlememesine sebebiyet verdiği düşünülmektedir.

ÖZET: 2019 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belediyelerin muhasebe ve raporlama programlarının güncel olmadığını ortaya koymuştur. Belediyeler, 5018 sayılı Kanun gereği Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın belirlediği hesap planlarına uymak zorundadır. Ancak, mevcut hesap planında yer almayan kodlar kullanılması ve bazı hesapların detaylarının eksik olması, muhasebe kayıtlarının yanlış yapılmasına neden olmuştur. Özellikle geçmiş yıllardan gelen hatalar ve güncel olmayan muhasebe programları, 500 Net Değer Hesabının doğru işlemesini engellemektedir.