|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, net alanı 150 m²’nin altında olan konut teslimlerine ilişkin KDV iadesi işlemlerinde Yeminli Mali Müşavir (YMM) raporlarının incelenmesi sonucunda, bu raporların ilgili vergi daireleri tarafından ön kontrole tabi tutulmaksızın kabul edildiği tespit edilmiştir. 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu’na dayanan 9 seri no’lu Genel Tebliğ, KDV iadesi tasdik raporlarının belirli standartlara uygun olarak hazırlanmasını zorunlu kılmaktadır. Ancak, yapılan incelemelerde bazı raporların gerekli belgeleri ve analizleri içermediği, dolayısıyla yetersiz düzenlendiği görülmüştür.
YMM tasdik raporlarında, yapı ruhsatı ve izin belgeleri, karşıt inceleme tutanakları gibi kritik bilgilere yer verilmemesi, iade tutarlarının doğru tespitini engellemektedir. Ayrıca, ilgili meslek odalarından görüş alınmaması ve temel girdi analizlerinin yapılmaması, raporların güvenilirliğini azaltmaktadır. Kamu İdaresi, bu durumla ilgili olarak 2020 yılında gerekli talimatların verildiğini ve uygulama birliğinin sağlanması için uyarıların yapıldığını belirtmiştir. Sonuç olarak, Sayıştay Denetim Raporları’nda vurgulanan mevzuat hükümleri doğrultusunda, asgari düzeyde bilgi ve açıklama içermeyen YMM KDV İadesi Tasdik Raporlarının kabul edilmemesi gerektiği ifade edilmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: YMM KDV İadesi Tasdik Raporlarının İlgili Vergi Daireleri Tarafından Ön Kontrole Tabi Tutulmadan Kabul Edilmesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
İndirimli orana tabi işlemler kapsamında net alanı 150 m2’nin altında bulunan konut teslimlerinden kaynaklanan KDV iadesi işlemlerine esas Yeminli Mali Müşavir (YMM) raporlarının incelenmesi neticesinde, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu’na istinaden çıkarılan 9 seri no’lu Genel Tebliği hükümleri ile anılan Tebliğ ekinde yer alan Rapor Dizpozisyonuna aykırılık teşkil edecek ölçüde eksik ve yetersiz düzenlenen YMM tasdik raporlarının ilgili vergi dairelerince ön kontrole tabi tutulmaksızın kabul edilerek iade sürecine başlandığı görülmüştür.
3568 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ile Maliye Bakanlığına verilen yetkiye istinaden çıkarılan 9 seri no’lu Genel Tebliğ’de; katma değer vergisi iadesi tasdik raporlarının rapor dispozisyonuna uygun olarak hazırlanacağı ve söz konusu Tebliğ’de istenilen belgeler ile yeminli mali müşavirin gerekli gördüğü diğer belgeler ve inceleme kanıtlarının raporun eklerini oluşturacağı hüküm altına alınmıştır.
KDV iade dosyaları üzerinden yapılan incelemelerde, bazı YMM KDV iadesi tasdik raporlarında;
Yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgeleri,
Karşıt inceleme tutanakları,
İnşatta kullanılan girdilere ilişkin analiz,
Arsa sahiplerine yapılan konut teslimlerinde emsal bedel hesaplamaları,
Sosyal alan, çevre düzenlemesi ve çevre yollarına ait birim m2 ve yüklenim açıklamaları,
Reklam tanıtım hizmet bedeli, sosyal medya danışmanlığı hizmet bedeli, çağrı merkezi hizmet bedeli vb. hizmet bedeli ödemelerinin iadeye ilişkin olduğuna dair açıklama,
bilgilerinin bir kısmına veya tamamına yer verilmediği, temel girdi analizlerine ilişkin araştırma ve değerlendirmelerin yapılmadığı, ilgili meslek odalarından görüş alınmadığı,
Diğer bir deyişle YMM tasdik raporlarının, 9 seri no’lu Tebliğ’de yer alan hükümler, yine anılan Tebliğ ekinde yer alan rapor dizpozisyonunun hesap incelemelerine ilişkin bölümünde yer alan ve iade tutarının doğru tespitine ilişkin nitelikteki zorunlu asgari hususların tamamını içermeyecek şekilde düzenlendiği, söz konusu raporların ise ilgili vergi dairelerince herhangi bir ön incelemeye tabi tutulmaksızın kabul edildiği, YMM tasdik raporlarında asgari düzeyde yer alması gereken söz konusu açıklama ve bilgilerin izahat kapsamında ilgili YMM’lerden istenildiği,
tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, bulguda belirtilen hususlara ilişkin 2020 yılında yazılan Başkanlık yazısı ile Vergi Dairesi Başkanlıkları ve Defterdarlıklara gerekli talimatların iletildiği, ayrıca TÜRMOB’a da YMM Tasdik Raporlarının bahsi geçen Başkanlık yazısında belirtilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde düzenlenmesi hususunda yazılı bilgilendirmenin yapıldığı, öte yandan söz konusu bulguya ilişkin yapılan araştırmada, eleştiri konusu hususların yaşandığı münferit olarak tespit edilen birimlere, uygulama birliğinin sağlanmasına ve anılan Başkanlık yazısında yer alan açıklamalara titizlikle uyulmak suretiyle işlem tesis edilmesi gerektiğine yönelik gerekli uyarıların yapıldığı ifade edilmiştir.
Bu itibarla, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yılları Sayıştay Denetim Raporlarında da yer verildiği üzere, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde asgari düzeyde belirlenen bilgi ve açıklamaları içermeyen, bu nedenle sağlıklı bir kontrole imkân vermeyecek ölçüde noksan ve yetersiz şekilde düzenlenen YMM KDV İadesi Tasdik Raporlarının İdarelerce kabul edilmemesi gerekmektedir.