|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri tarafından gerçekleştirilen yol yapım, bakım ve onarım harcamalarının doğrudan giderleştirildiğini ortaya koymaktadır. İlgili harcamaların, varlık hesaplarına kaydedilmeden doğrudan gider olarak gösterilmesi, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 190 ve 191. maddelerine aykırıdır. Bu maddelerde, yeraltı ve yerüstü düzenlerinin izlenmesi ve iyileştirilmesi için harcamaların nasıl muhasebeleştirileceği açıklanmaktadır.
Denetim sırasında, 2024 yılı içerisinde toplam 1.591.356,62 TL tutarındaki harcamaların 251 – Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmediği tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili yönetmelik hükümlerine uygun bir muhasebe işlemi gerçekleştirilmediğini göstermektedir. İdare, denetim bulgusu üzerine, bu harcamaların gelecekte doğru hesaplara kaydedileceğini taahhüt etmiştir. Sonuç olarak, yol yapım, bakım ve onarım işlemleri kapsamında yapılan harcamaların, ilgili varlık hesabı olan 251 – Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir. Bu uygulama, mali şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Yol Yapım, Bakım ve Onarım İşleri Kapsamında Yapılan Harcamaların Doğrudan Giderleştirilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare tarafından 2024 yılı içerisinde, yol yapım, bakım ve onarım işleri kapsamında yapılan harcamaların varlık hesaplarına kaydedilmeyip doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 190’ıncı maddesinde bu hesabın, herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Hesabın işleyişi” başlıklı 191’inci maddesinde ise bu hesapta kayıtlı yeraltı ve yerüstü düzenlerinin iyileştirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına ilişkin olarak bütçeye gider kaydıyla yapılan harcama tutarlarının bir taraftan bu hesaba borç, 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830 Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835 Gider Yansıtma Hesabına alacak borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, İdare tarafından 2024 yılı içerisinde toplam 1.591.356,62 TL tutarındaki yol yapım, bakım ve onarım işleri kapsamında yapılan harcamaların 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmeyip doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bulgu konusu hususa iştirak edilmiş ve yol yapım, bakım ve onarım işleri kapsamında yapılan harcamaların doğrudan giderleştirilmeyip ilgili varlık hesabı olan 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak, yol yapım, bakım ve onarım işleri kapsamında yapılan harcamaların 251- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir.