BULGU: Yol Yapımı Amacıyla Satın Alınan İlk Madde ve Malzemelerin İlgili Duran Varlık Maliyetine Eklenmeden Doğrudan Giderleştirilmesi

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediye tarafından yol yapımında kullanılmak üzere satın alınan ve İlk Madde ve Malzemeler Hesabında izlenen bitüm, koruge boru ve yol çizgi boyası gibi malzemelerin kullanıldığında doğrudan gider yazılmakta olduğu, bünyesine girdikleri yolların maliyetine eklenmediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin Maddi Duran Varlıklar hesap grubunun işleyişine ilişkin 187’nci maddesinde; edinilen maddi duran varlıkların, maliyet bedeli ile hesaplara alınacağı, maliyet bedeline varlıkların elde edilmesinde yapılan her türlü giderin ilave edilmesi gerektiği belirtilmektedir.
Yönetmelik’in 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabının niteliğini açıklayan 190’ıncı maddesinde ise; herhangi bir işin gerçekleşmesini sağlamak veya kolaylaştırmak için, yeraltında veya yerüstünde inşa edilmiş her türlü yol, köprü, baraj, tünel, bölme, sarnıç, iskele, hark ve benzeri yapılar ile bunların eklenti ve bütünleyici parçalarının ve bunlardan tahsise konu edilenlerin bu hesapta izlenmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, 2021 yılı içinde Belediye tarafından toplam 18.967.140,20 TL tutarında malzeme satın alınarak 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabına kaydedildiği, söz konusu malzemelerin yol yapımında kullanıldığı ve bunların tamamının 630-Giderler Hesabına aktarıldığı dolayısıyla İdare kaynakları kullanılarak yapımı gerçekleştirilen yolların Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabına kaydedilmediği tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bitüm alımlarının 251 – Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabında izlenmesine başlandığı ifade edilmişse de, bahsi geçen muhasebeleştirme işlemlerinin ilgili yılı içinde yapılmaması sebebiyle, 2021 yılı bilançosunda 251-Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı 18.967.140,20 TL eksik tutarla, faaliyet sonuçları tablosunda da 630-Giderler Hesabı 18.967.140,20 TL fazla tutarla yer almıştır.


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bir belediye tarafından yol yapımında kullanılmak üzere satın alınan malzemelerin doğrudan giderleştirildiği ve maddi duran varlık maliyetine eklenmediği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı olarak, toplam 18.967.140,20 TL tutarındaki malzeme giderleri, ilgili yıl içinde Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı’na kaydedilmemiştir. İdare, bitüm alımlarının bu hesapta izlenmeye başlandığını belirtse de, muhasebeleştirme işlemleri yapılmadığı için bilanço ve faaliyet sonuçları tablolarında eksiklikler ve fazlalıklar oluşmuştur.