Yüklenici ihtirazı kayıt koymamış olsa da işçilik fiyat farkı sonradan hesaplanıp ödenebilir mi (Yüksek Fen Kurulu)

T.C.

ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI

Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı

Görüş No : 2022/211

Görüş Tarihi : 20/07/2022

YÜKSEK FEN KURULU GÖRÜŞÜ

… tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre … tarihinde ihale edilerek, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na göre … tarihinde birim fiyat sözleşmeye bağlanan“… Danışmanlık Hizmet Alımı İsleri”işinde; yüklenicinin işçilik fiyat farkı hesabı ve ödenmesine itiraz etmesi üzerine yüklenici ile idare arasında oluşan anlaşmazlık konusunda görüş talep edilmektedir.

Konu, gönderilen bilgi ve belgeler ile ilgili mevzuatı çerçevesinde Kurulumuzca inceleme ve değerlendirmeye tabi tutulmuş olup, görüş sorulan konuya ilişkin tarafların görüş, talep ve değerlendirmeleri özet olarak aşağıda belirtildiği şekildedir.

Yüklenicinin görüş ve talebi:

Geçici hakediş ödemelerinde fiyat farkının eksik hesaplandığı, idare tarafından işe ait sözleşmenin 15.1.1 ve idari şartnamenin 46.1.1 maddelerinde yer alan hükümlere istinaden işçilik fiyat farkının ödenebileceği yönünde görüş bildirildiği, ilgili fiyat farkına ilişkin esasların“İşçilik maliyetlerindeki değişiklik”başlıklı 6 ncı maddesi hükümlerine göre, işin başından itibaren düzenlenen hakedişlerde ödenmeyen işçilik fiyat farkının, ihtirazı kayıt olup olmadığına bakılmaksızın hesaplanması ve ödenmesi gerektiği yönündedir.

İdarenin görüş ve değerlendirmesi:

İşe ait sözleşmenin,“Fiyat farkı”başlıklı 15 inci madde hükümlerinde yer alan“4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar”ın 6 ncı maddesine göre fiyat farkı hesabının uygun görüldüğü,“Ödeme yeri ve şartları”başlıklı 13 üncü maddesinde yer alan“Danışmanın geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, … İdareye verilen … tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla cümlesini yazarak … itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. … Danışman itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.”hükmüne göre yüklenicinin ihtirazı kayıtla imzalamadığı geçici hakedişlerde işçilik fiyat farkı hesaplanmasının uygun olmadığı ve bir düzeltme yapılamayacağı belirtilmektedir.

Tarafların görüş, talep ve değerlendirmeleri bu şekilde açıklandıktan sonra konunun inceleme ve değerlendirilmesine geçilmiştir.

İşin yer tesliminin 19/02/2021, süresinin 380 gün ve ilk iş bitim tarihinin 05/03/2022 olduğu, işin başından itibaren düzenlenen geçici hakedişlerde işçilik fiyat farkının hesaplanmadığı, yüklenicinin geçici hakedişleri ihtirazı kayıt olmaksızın imzaladığı görülmektedir.

İşe ait sözleşmenin“Ödeme yeri ve şartları”başlıklı 13 üncü maddesinde;

“… 13.3.3.2. Danışmanın geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, İdareye vereceği ve bir örneğini de hakediş Raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun “İdareye verilentarihli

dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla” cümlesini yazarak ya da bu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer Danışmanın, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile İdareye bildirmek zorundadır. Danışman itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır. …”,

İşe ait idari şartnamenin“Fiyat farkı” başlıklı 46 ncı ve sözleşmenin“Fiyat farkı” başlıklı 15 inci maddelerinde;

“1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

.1.1. Bu işte: 31/08/2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 27/06/2013 tarih ve 2013/5215 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki olan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’a göre fiyat farkı verilecektir.

Bu ihalede kullanılacak katsayılar; a1=0,10, a2=0,55, b1=0,10, b2=0,10, c=0,15 olarak belirlenmiştir.”,

İşe ait sözleşme eki 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın:

“Fiyat farkı hesabı”başlıklı 5 inci maddesinde;

d) a1: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,

>>

…”,

“İşçilik maliyetlerindeki değişiklik”başlıklı 6 ncı maddesinde;

“(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

Hükümleri yer almaktadır.

Bu hükümlerden; Danışmanın geçici hakedişlere itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de hakediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun“İdareye verilentarihli

dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla”cümlesini yazarak ihtirazı kayıt ile imzalamadığı takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı,

T.C.

İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki farkın, 5 inci madde uygulanmaksızın ödeneceği veya kesileceği,

Diğer taraftan, sözleşmenin 15 inci maddesi hükmüne göre ise ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki farkın anılan sözleşme maddesinin atıf yaptığı esasların 5 inci madde hükümleri uygulanmaksızın geçici hakedişlerde hesaplanıp ödeneceği veya kesileceği, bu hükmün her iki taraf için emredici olduğu ve taraflara sorumluluk yüklediği, başka bir ifade ile tarafları bağladığı,

Anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fiyat farklarının, işin yürütülmesi sırasında düzenlenen geçici hakedişlerde, yüklenicinin itirazı kaydına bakılmaksızın hesaplanması gerektiği görüşüne,

1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 112 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (ç) bendine istinaden, 20/07/2022 tarihinde yapılan toplantıda katılanların oy birliği ile varılmıştır.