ÖZET: Yükümlülüklerin vade ayrımı yapılmadan muhasebeleştirilmesi, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir bulgu olarak öne çıkmaktadır. Büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinde, yükümlülüklerin vade yapılarına göre kısa veya uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap gruplarında muhasebeleştirilmediği tespit edilmiştir. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 10. maddesi, idarelerin vadesi bir yıl veya faaliyet dönemiyle sınırlı olan yükümlülükleri kısa vadeli, bir yılı aşan yükümlülükleri ise uzun vadeli yabancı kaynaklar olarak kaydetmeleri gerektiğini belirtmektedir.

Denetim sırasında, idarenin yükümlülüklerini vade yapısı göz önünde bulundurulmadan kısa vadeli hesaplarda muhasebeleştirdiği, vadesi bir yıldan uzun olan yükümlülükler için gerekli hesapların kullanılmadığı ortaya çıkmıştır. Bu durum, mali tabloların doğruluğunu ve güvenilirliğini olumsuz etkilemektedir.

Denetim bulgularına ilişkin olarak, idare, yükümlülüklerin vade yapılarına göre muhasebe kayıtlarının düzenleneceğini taahhüt etmiştir. Bu bağlamda, bilanço ilkeleri çerçevesinde, yükümlülüklerin doğru bir şekilde muhasebeleştirilmesi ve mali tabloların güvenilir bilgi sunması büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Yükümlülüklerin Vade Ayrımı Yapılmadan Muhasebeleştirilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Belediyece yükümlülüklerin vade yapılarına göre kısa veya uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap gruplarında, vade ayrımı yapılarak, muhasebeleştirilmediği görülmüştür.

Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin bilanço ilkelerinden “Yabancı kaynaklara ilişkin ilkeler” başlıklı 10’uncu maddesinde; İdarenin vadesi bir yıl veya faaliyet dönemiyle sınırlı olan yükümlülükleri, bilançoda kısa vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içinde, vadesi bir yılı aşan yükümlülüklerinin ise bilançoda uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içinde, muhasebeleştirilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Yapılan incelemede, İdarenin, vade yapısı dikkate alınmadan yükümlülüklerinin kısa vadeli hesaplarda muhasebeleştirildiği, bu kapsamda vadesi bir yıldan uzun yükümlülükleri için 430-Alınan Depozito ve Teminatlar ve 438-Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar hesaplarının kullanılmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bulgu konusu hususa iştirak edilmiş ve Belediye yükümlülüklerinin vade yapıları dikkate alınarak kısa veya uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap gruplarında muhasebe kayıtlarına alınacağı belirtilmiştir.

Sonuç olarak, bilanço ilkeleri çerçevesinde, İdarenin yükümlülüklerinin vade yapısını dikkate alarak muhasebe kayıtlarını oluşturması ve bunun sonucunda da mali tablolarının tam ve doğru bilgi sunmasını sağlaması gerekmektedir.