Belediye başkanının kendisinden önceki belediye başkanının katıldığı belediye meclisi kararlarına karşı dava açıp açamayacağı (Danıştay)

İstemin Özeti : … Belediye başkanı olan davacının, mülkiyeti Belediyeye ait … Mahallesindeki bazı taşınmazların satışına ilişkin … Belediye Encümeninin 20.1.1994 gün ve 7 sayılı kararının iptali istemiyle açılan davayı, davacıdan önceki belediye başkanınca onaylanmak suretiyle üçüncü kişiler lehine hak doğurucu nitelik taşıyan ancak yok hükmünde olduğu iddia edilen belediye encümeni kararının, geri alınabilme olanağının bulunduğu, ve davacı belediye başkanının kişisel haklarının ihlal edilmediği gerekçesiyle ehliyet yönünden reddeden Gaziantep İdare Mahkemesinin 30.11.1994 gün ve 1279 sayılı kararının, belediye başkanı olarak belediyenin ve yerel halkın çıkarlarını korumak zorunda olduğu öne sürülerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Belediyenin yararı doğrultusunda karar verilmesi gerektiği yolundadır.

Danıştay Tetkik Hakimi İbrahim Özdemir”in Düşüncesi : İdare mahkemesi kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı Yücel Irmak”ın Düşüncesi : Dava; belediye başkanı tarafından, belediye taşınmazlarının satışına ilişkin 10.3.1994 gün ve 18 sayılı belediye encümeni Kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İdare mahkemesince; Belediye Kanunu”nun, başkanla, belediye encümeni arasında uyuşmazlık çıktığı takdirde bu uyuşmazlığın idari yoldan nasıl çözümleneceğini gösteren 97.maddesi hükmü açıklandıktan sonra, belediye başkanının konunun encümende görüşülmesini sağlayarak işlemin geri alınmasını isteyebileceği, ancak encümen kararı ile kişisel hakları ihlal edilmediğinden davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

Belediye Yasasında, encümenle başkan arasında görüş ayrılığı olması durumunda, bu uyuşmazlığın itiraz yoluyla çözümünün düzenlenmiş olması, başkanın aynı konuda iptal davası açmasına engel değildir.

Bu durumda belediye başkanının itiraz ve dava yolu arasında seçim hakkı söz konusudur.

Kaldı ki encümen kararının alındığı tarihte davacı değil, başka bir kişi belediye başkanıdır. Encümenle uyum içinde olan önceki başkanın itiraz yoluna başvurması düşünülemeyeceğinden, işlemi hukuka aykırı gören yeni yönetimin dava açmasını doğal karşılamak gerekir.

Sonuç olarak davanın incelenmeksizin reddinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile, işin esasının incelenmesi için kararın bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Uyuşmazlık, … Belediye Encümeninin 20.1.1994 gün ve 7 sayılı Kararının iptali isteminden kaynaklanmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, belediyeye ait bazı taşınmazların satılmasına karar verilmesi üzerine, … Mahallesindeki taşınmazların dava konusu Belediye Encümeni kararı ile satılarak tapuda üçüncü kişilere devredildiği, 27.3.1994 günlü seçimlerden sonra oluşan yeni belediye meclisinin 12.4.1994 gün ve 4 sayılı kararı ile satışların yasaya ve usule aykırı şekilde yapıldığı gerekçesiyle bu taşınmazların geri alınması için belediye başkanına yetki verilmesi üzerine başkanca bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İdare mahkemesince, Belediye Yasasında yer alan belediye başkanı ile Encümen arasında çıkan uyuşmazlıkların idari yoldan nasıl çözümlenmesi gerekeceğini gösteren düzenlemeler açıklandıktan sonra, başkanın konunun encümence görüşülmesini sağlayarak işlemin geri alınmasını isteyebileceği, ve dava konusu kararın başkanın kişisel haklarını ihlal etmediği gerekçesiyle davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

1580 sayılı Yasanın 87 ve 97. maddelerine göre aynı zamanda Belediye Encümenine başkanlık eden belediye başkanı ve encümen arasında ihtilaf çıkabilmesi için öncelikle Başkanın Encümen kararına muhalif kalması veya kararda başkanın bulunmaması gereklidir.

Bu durumda, belediye eski başkanının katılmasıyla alınan Belediye Encümeni kararına karşı yeni seçilen belediye başkanının idari itiraz yoluna gitme olanağı yoktur.

Ayrıca dosyadan idari mahkemesinin ehliyet yönünden red kararından sonra, belediye başkanının başvurusu üzerine tapu sicil müdürlüğünce taşınmazların tekrar belediye adına tescili için yargı kararı gerektiğinin belirtilmesi karşısında, işlemin geri alınması yolu ile sonuca ulaşılması da mümkün değildir.

Dolayısıyla geçmişte üçüncü kişiler lehine icrai nitelikte sonuçlar doğuran belediye encümeni kararı nedeniyle bu aşamada belediyenin hak ve menfaatlerinin ihlali söz konusu olduğundan 1580 sayılı Yasanın 100. maddesi uyarınca belediyeyi temsile yetkili olan yeni belediye başkanının iptal davası açabilmesi mümkündür.

Bu nedenle 1580 sayılı Belediye Yasasının 70. maddesi uyarınca belediye meclisinin görev alanına giren bir konuda verilen belediye encümeni kararının iptali istemiyle açılan davayı ehliyet yönünden reddeden idare mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle Gaziantep İdare Mahkemesi kararının bozulmasına ve dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesine, 26.3.1997 gününde oybirliğiyle karar verildi.