Danıştay’ın yürütmeyi durdurma kararı sonrası idarenin mahkeme kararlarına uyma zorunluluğu ihale süreçlerini nasıl etkiler (KİK)

Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığınca 30.12.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2011/196320 IKN’li “Tunceli Üniversitesi Aktuluk Yerleşkesi İnşaat Altyapısı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak;

Biroğlu İnş. Harf. Nak. Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Mehmet Güneş İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusuna ilişkin olarak alınan 30.04.2012 tarih ve 2012/UY.III-1877 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında “4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddine” karar verilmiştir.

Davacı Biroğlu İnş. Harf. Nak. Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 15. İdare Mahkemesinin 14.06.2012 gün ve E:2012/824 sayılı kararında, “…davalı idarece davacının itirazen şikâyet başvurusunun esası hakkında bir karar verilmesi gerekmekte iken “Kuruma başvuru süresinin geçirilmiş olması” nedeniyle reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu kararında “hukuka uyarlık” görülmemiştir.” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Bunun üzerine, söz konusu kararının icaplarına göre işlem tesis edilmesini teminen 27.08.2012 tarih ve 2012/MK-284 sayılı Kurul kararı ile “1) Kamu İhale Kurulunun 30/04/2012 tarihli ve 2012/UY.III-1877 sayılı Kararının iptaline,

2) Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda esasın incelenmesine geçilmesine” karar verilmiştir.

Kurulun anılan kararı üzerine başvurunun esasının incelenmesine geçilmiş, bu inceleme neticesinde alınan 19.09.2012 tarih ve 2012/UY.III-3709 sayılı Kurul kararında, “İhalenin iptal edilmesine yönelik idarenin işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.” değerlendirmesine yer verilerek itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmiştir.

Bu arada, Kamu İhale Kurumunca Ankara 15. İdare Mahkemesinin 14.06.2012 gün ve E:2012/824 sayılı söz konusu kararının kaldırılarak yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmesi talebi ile Ankara Bölge İdaresi Mahkemesi nezdinde itirazda bulunulmuş, bunun üzerine Ankara Bölge İdare Mahkemesince verilen 14.08.2012 gün ve Y.D. İtiraz No:2012/3879 sayılı kararda “… Kamu İhale Kurumunun 20.04.2012 tarih ve 1509 sayılı yazısına istinaden Tunceli Üniversitesi Rektörlüğünce gönderilen bilgi ve belgelerden anılan ihaleye ilişkin söz konusu ihalenin iptalinden sonra yapılan 04.04.2012 tarihli itiraz (şikâyet) başvurusunda bulunulduğu görüldüğünden davacının yapmış olduğu itirazen şikâyet başvurusunun görev yönünden reddi gerekirken süre yönünden reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” şeklinde gerekçe belirtilerek, Ankara 15. İdare Mahkemesinin 14.06.2012 gün ve E:2012/824 sayılı yürütmenin durdurulması kararına yapılan itirazın reddine karar verilmiştir.

Ankara Bölge İdare Mahkemesinin 14.08.2012 gün ve Y.D. İtiraz No:2012/3879 sayılı kararı, Ankara 15. İdare Mahkemesinin 14.06.2012 gün ve E:2012/824 sayılı “dava konusu işlemin yürütmesinin durdurulması” kararındakinden farklı bir gerekçe içerdiği ve başvurunun süre yönünden değil görev yönünden reddi gerektiğinin karar altına alındığı değerlendirmesi ile Kurulca 10.10.2012 tarih ve 2012/MK-321 sayılı karar alınarak “1) Kamu İhale Kurulunun 27.08.2012 tarih ve 2012/MK-284 sayılı kararının iptaline,

2 ) Kamu İhale Kurulunun 19.09.2012 tarih ve 2012/UY.III-3709 sayılı kararının iptaline,

3 ) Ankara Bölge İdare Mahkemesinin anılan kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvurunun görev yönünden reddine”karar verilmiştir.

Ankara Bölge İdare Mahkemesinin anılan kararı sonrasında Ankara 15. İdare Mahkemesinin 15.10.2012 tarih ve E:2012/824 ve K:2012/1832 sayılı kararı ile de “… ihalenin iptaline ilişkin karara karşı Kuruma başvuruda bulunulmasında Kurumun başvuruyu inceleme görev ve yetkisinin bulunmadığı sonucuna varıldığından, davacının yapmış olduğu itirazen şikâyet başvurusunun davalı idarece görev yönünden reddi gerekirken “kuruma başvuru süresinin geçirilmiş olması” nedeniyle süre yönünden reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu kararında hukuka uyarlık görülmemiştir…” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Ankara 15. İdare Mahkemesinin anılan kararının, daha önceden Ankara Bölge İdare Mahkemesinin almış olduğu 14.08.2012 gün ve Y.D. İtiraz No:2012/3879 sayılı kararla aynı doğrultuda olduğundan ve bu kararın gereği 10.10.2012 tarih ve 2012/MK-321 sayılı Kurul kararı ile yerine getirilmiş olduğundan ayrıca yeni bir karar alınmamıştır.

Diğer taraftan Davacı Biroğlu İnş. Harf. Nak. Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından, 10.10.2012 tarih ve 2012/MK-321 sayılı Kurul kararı ile iptal edilen 19.09.2012 tarih ve 2012/UY.III-3709 sayılı Kurul kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle Ankara 7. İdare Mahkemesi nezdinde dava açılmış, Mahkemenin 14.11.2012 tarihli ve E:2012/1613 sayılı kararı ile;“…davalı idarece ileri sürülen nedenlerin hukuki dayanağının bulunmaması ve söz konusu ihalede yasal bir zorunluluk olan kamu ihalelerinde kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ile rekabet ortamının ve objektifliğin oluşmasının sağlanması ilkelerinin ihlal edildiğine ilişkin somut bir başka bilgi ve belgenin bulunmaması karşısında, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık görülmemiştir.” gerekçesiyle dava konusu işlemin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Ankara Bölge İdare Mahkemesinin kararına istinaden Kurulca alınan 10.10.2012 tarih ve 2012/MK-321 sayılı karar neticesinde 19.09.2012 tarih ve 2012/UY.III-3709 sayılı Kurul kararının iptaline karar verildiğinden aynı karara ilişkin olarak yeni bir iptal kararı alınmasına gerek görülmemiş, ancak 10.10.2012 tarih ve 2012/MK-321 sayılı Kurul kararı ile başvurunun görev yönünden reddine karar verilmiş olmakla birlikte Ankara 7. İdare Mahkemesinin 14.11.2012 tarihli ve E:2012/1613 sayılı kararının icaplarına işlem tesis edilmesi gerektiğinden hareketle 03.01.2013 tarihli ve 2013/MK-1 sayılı Kurul kararı ile “Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda ihalenin iptali kararının iptaline” karar verilmiştir.

Ankara 7. İdare Mahkemesinin 14.11.2012 tarih ve E:2012/1613 sayılı yürütmenin durdurulması kararı sonrasında 31.01.2013 tarih ve K:2013/166 sayılı karar ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, söz konusu iptal kararı yürütmenin durdurulması kararı ile aynı doğrultuda olduğundan ve bu kararın gereği 03.01.2013 tarih ve 2013/MK-1 sayılı Kurul kararı ile yerine getirilmiş olduğundan ayrıca yeni bir karar alınmamıştır.

Öte yandan ihalenin iptali kararının iptaline yönelik söz konusu 2013/MK-1 sayılı Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü tarafından Ankara 6. İdare Mahkemesi nezdinde dava açılmış, Mahkemenin 09.05.2013 tarih ve E:2013/246 sayılı kararı ile; Kurumun, ihalenin iptali kararını inceleme görev ve yetkisinin bulunmadığı ve bu nedenle Ankara 7. İdare Mahkemesinin 14.11.2012 tarihli E:2012/1613 sayılı kararı üzerine herhangi bir işlem tesis etmesi gerekmediği gerekçesiyle, 03.01.2013 tarih ve 2013/MK-1 sayılı Kurul kararının yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Söz konusu Mahkeme kararının uygulanmasını sağlamak amacıyla 03.07.2013 tarih ve 2013/MK-201 sayılı Kurul kararı ile “1) Kamu İhale Kurulunun 03.01.2013 tarih ve 2013/MK-1 sayılı kararının iptaline,

2) Biroğlu İnş. Harf. Nak. Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Mehmet Güneş İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 19.04.2012 tarihli başvurusunun görev yönünden reddine”karar verilmiştir.

Bu arada Ankara 7. İdare Mahkemesinin 31.01.2013 tarih ve E:2012/1613, K:2013/166 sayılı kararına yürütmenin durdurulması talepli olarak Kurumca temyiz yoluna başvurulmuş, Danıştay 13. Dairesinin 27.06.2013 tarih ve E:2013/1013 sayılı kararıyla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlere göre Ankara 7. İdare Mahkemesinin 31.01.2013 tarih ve E:2012/1613, K:2013/166 sayılı kararının yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Anayasanın 138/4 üncü maddesinde, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28/1 inci maddesinde de; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Danıştay 13. Dairesinin 27.06.2013 tarih ve E:2013/1013 sayılı yürütmenin durdurulması kararının uygulanmasını sağlamak amacıyla, Ankara 7. İdare Mahkemesinin 14.11.2012 tarih ve E:2012/1613 sayılı yürütmenin durdurulması kararı üzerine alınan ihalenin iptali kararının iptaline yönelik 03.01.2013 tarih ve 2013/MK-1 sayılı Kurul kararın iptali gerekmekle birlikte, söz konusu Kurul kararı Ankara 6. İdare Mahkemesinin 09.05.2013 tarih ve E:2013/246 sayılı kararı üzerine 03.07.2013 tarih ve 2013/MK-201 sayılı Kurul kararı ile iptal edildiğinden, Danıştay 13. Dairesinin bahse konu kararına yönelik olarak herhangi bir karar alınmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.