ÖZET: Kamu İhale Kurulu, 22.10.2012 tarihli ve 2012/UM.III-4042 sayılı kararında, ihale üzerinde bırakılan firmanın sunduğu cihazın teknik şartnameye uygunluğunun yeterince araştırılmadığını belirlemiştir. İlgili ihale sürecinde, teknik şartnamenin 12. maddesinde belirtilen “kartuşlu sistemle çalışmayan cihazlarda seviye tespit sensörü” özelliğinin, teklif edilen cihazda bulunmadığı iddiaları üzerine yapılan itirazlar sonucunda, Erciyes Üniversitesi’nden teknik görüş alınmış ve bu görüş doğrultusunda bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği tespit edilmiştir. Ancak, Ankara Bölge İdare Mahkemesi, yürütmenin durdurulması kararını kaldırarak, ihale komisyonunun işlemlerinin hukuka uygun olduğuna karar vermiştir.

Bu durumda, Kamu İhale Kurulu’nun 22.10.2012 tarihli kararı, mahkeme kararlarının gereğini yerine getirmediği ve hukuki dayanağının kalmadığı gerekçesiyle iptal edilmiştir. Anayasa’nın 138. maddesi ve İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28. maddesi gereği, idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu vurgulanmıştır. Bu durum, ihale süreçlerinde hukukun üstünlüğü ve mahkeme kararlarının uygulanabilirliğinin önemini ortaya koymaktadır.

Karar no 2014/MK-310
Karar tarihi 18.06.2014
Toplantı No 2014/040
Gündem No 15
Gündem Konusu Kamu İhale Kurulu’nun 22.10.2012 tarihli ve 2012/UM.III-4042 sayılı kararı hakkında Ankara 14. İdare Mahkemesince verilen 14.03.2014 tarihli ve E:2013/17, K:2014/188 sayılı dava konusu işlemin iptali kararının uygulanmasına ilişkin Kurul kararı alınması.

Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 16.03.2012tarihinde açık ihale usulü ile yapılan 2012/20024 IKN’li “2012 Yılı Kit Karşılığı Kan Gazı Cihazı Kullanım Uygulaması Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak, Mozaik Medikal Sağlık Ger. ve Gıda Dağ. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 16.04.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.04.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibi 02.05.2012tarih ve 16686sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunmuş ve Kurulca alınan 22.10.2012tarihli ve 2012/UM.III-4042sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, düzeltici işlem belirlenmesine,“karar verilmiştir.

Davacı Mozaik Medikal Sağlık Ger. ve Gıda Dağ. Paz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada Ankara 14. İdare Mahkemesi’nin 14.03.2014 tarih ve E:2013/17, K:2014/188 sayılı kararında “Dava dosyasının incelenmesinden, Sağlık Bakanlığı Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından açık ihale usulü ile yapılan “2012 Yılı Kit Karşılığı Kan Gazı Cihazı Kullanım Uygulaması Alım İşi” ihalesinde yaklaşık maliyetin 164.000 TL olarak belirlendiği, ihaleye 4 isteklinin katıldığı, tüm firmaların tekliflerinin kabul edilerek 09.04.2012 günlü ihale komisyonu kararı ile ihalenin en düşük teklif sahibi İvme Grup Medikal Sağlık Hizmetleri Pazarlama İthalat ve İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, anılan ihalede ekonomik açıdan en avantajlı 2. teklif sahibi olarak belirlenen davacı şirketin, ihale üzerinde bırakılan şirket tarafından teklif edilen Nova Biomedical marka CCX model cihazın Teknik Şartname’nin 12. maddesinde yer alan ve “Kartuşlu sistemle çalışmayan cihazlarda reaktif ve atık kabı için seviye tespit sensoru bulunacak ve bu sensor yardımı ile kullanıcı uyarılacaktır.” şeklinde ifade olunan özelliği tam olarak taşımadığı iddialarıyla davalı idare nezdinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, bu başvurunun Kamu İhale Kurulu’nun 21.05.2012 tarih ve 2012/UM.III-2165 sayılı kararı ile reddedildiği, söz konusu işlemin iptali istemiyle Ankara 14. İdare Mahkemesi’nde açılan davada 02.08.2012 tarih ve E:2012/953 sayılı karar ile “İhale üzerinde bırakılan İvme Grup Medikal Sağlık Hizmetleri Pazarlama İthalat ve İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif edilen cihazın ihalenin Teknik Şartnamesi hükümlerine uygun olup olmadığı hususunun tereddüde yer vermeyecek şekilde gerektiğinde bu konuda uzman kurum veya kişilerden görüş ve bilgi isteyerek açıklığı kavuşturulması gerekirken bu yola başvurulmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği” gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verildiği, söz konusu kararın uygulanması amacıyla davalı idarenin 19.09.2012 tarih ve 16389 sayılı yazısı ile Erciyes Üniversitesi Rektörlüğü’nden, ihaleye istekli olarak katılan dört firma tarafından sunulan cihazların Teknik Şartname’nin 12. maddesine uygun olup olmadığı yönünde teknik görüş istenildiği, Erciyes Üniversitesi Mühendislik Fakültesi’nin 28.09.2012 tarih ve 4253 sayılı yazısı ekinde gönderilen “Kataloglar üzerinden yapılan inceleme sonucunda, kartuşsuz sistem ile çalışan üçüncü isteklinin cihazının şartnameye uygun olduğu, birinci, ikinci isteklilerin cihazlarının kartuşlu sistem ile çalıştığından ve dördüncü isteklinin katolog bilgilerinin yetersizliği dolayısıyla şartnameye uygun olmadığının değerlendirildiği” yönündeki teknik görüş yazısı esas alınarak Kamu İhale Kurulu’nun 22.10.2012 tarih ve 2012/UM.III-4042 sayılı kararı ile “(…) ikinci istekli olan Mozaik Medikal Sağlık Gereçleri ve Gıda Dağıtım Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu kartuşlu sistemle çalışan cihazın teknik şartnameye uygun olmadığı, ayrıca dördüncü istekli olan Roche Diagnostik Sist. Tic. A.Ş.nin sunduğu katalog bilgilerinin yetersiz olmasından dolayı cihazının değerlendirilemediğinin belirtildiği, teknik görüş yazısı doğrultusunda Mozaik Medikal Sağlık Gereçleri ve Gıda Dağıtım Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sunduğu cihazın teknik şartnameye uygun olmamasından ötürü değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve Roche Diagnostik Sist. Tic. A.Ş.nin teklif ettiği cihaza ilişkin herhangi bir teknik katalog sunmamasından ötürü bu cihazın teknik şartnameye uygunluğunun değerlendirilemeyeceği, bu nedenle Roche Diagnostik Sist. Tic. A.Ş.nin teklifinin de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varıldığı, anılan aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olmasından ötürü, İvme Grup Medikal Sağlık Hizmetleri Pazarlama İthalat ve İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti., Roche Diagnostik Sist. Tic. A.Ş. ve başvuru sahibi Mozaik Medikal Sağlık Gereçleri ve Gıda Dağıtım Pazarlama İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiğine” dair karar verilmesi üzerine söz konusu Kurul kararının iptali istemiyle 16.11.2012 tarihinde kayda giren dilekçe ile bakılan davanın açıldığı, diğer taraftan bu süreç içerisinde, Kamu İhale Kurulu’nun 21.05.2012 tarih ve 2012/UM.III-2165 sayılı kararının yürütmesinin durdurulmasına ilişkin Mahkememizin 02.08.2012 tarih ve E:2012/953 sayılı kararına karşı yapılan itirazın Ankara Bölge İdare Mahkemesi’nce kabul edildiği ve 19.09.2012 tarih ve İtiraz No:2012/4221 sayılı karar ile “İhale üzerinde bırakılan İvme Grup Medikal Sağlık Hizmetleri Pazarlama İthalat ve İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan teknik şartnameye uygunluk belgesinde söz konusu cihazın Teknik Şartnamenin 12. maddesinde istenilen özellikleri taşıdığının istekli tarafından taahhüt edildiği ve fiilen hastane ortamında yapılan yaklaşık 20 günlük deneme süreci sonrasında ihale komisyonu tarafından cihazın teknik şartnameye uygun bulunduğu da dikkate alındığında, 4734 sayılı Kanunun 5. maddesi gereği ihtiyaçları uygun şartlarla ve zamanında karşılamakla yükümlü olan idarece tesis olunan işlemlerde mevzuata aykırılık olmadığının tespit edildiği, bu durumun tespiti suretiyle davacının itirazen şikâyet başvurusunun reddi yönünde alınan dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık görülmediği” gerekçesiyle yürütmenin durdurulması kararının kaldırılarak istemin reddine karar verildiği, Mahkememizin 13.03.2013 tarih ve E:2012/953, K:2013/592 sayılı kararı ile de aynı gerekçeyle davanın reddine karar verildiği ve söz konusu kararın temyiz edilmeksizin kesinleştiği görülmektedir.

Olayda, davacı şirketin itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu’nun 21.05.2012 tarih ve 2012/UM.III-2165 sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada verilen yürütmenin durdurulması kararının uygulanmasına yönelik olarak davalı idarece, teklif edilen cihazların Teknik Şartnameye uygun olup olmadığı hususunun Erciyes Üniversitesi’nden görüş istenilerek açıklığa kavuşturulması yoluna gidildiği ve elde edilen bilgiler neticesinde bu davanın konusu olan 22.10.2012 tarih ve 2012/UM.III-4042 sayılı Kurul kararının alındığı, dolayısıyla söz konusu kararın alınmasında, idarenin yargı kararını aynen ve gecikmeksizin uygulaması gerektiği yönündeki Anayasal ve Yasal zorunluluğun etkin olduğu görülmekle birlikte, devam eden süreçte, Ankara Bölge İdare Mahkemesi’nce, Mahkememizin E:2012/953 sayılı dosyasında verilen yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne ilişkin karara karşı yapılan itirazın kabul edilerek söz konusu kararın kaldırılmış olması ve Mahkememizin 13.03.2013 tarih ve E:2012/953, K:2013/592 sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş olması üzerine gelinen hukuki ve fiili durum karşısında, dava konusu edilen 22.10.2012 tarih ve 2012/UM.III-4042 sayılı Kurul kararının hukuki dayanağının kalmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, yukarıda yer verilen açıklamalar kapsamında uyuşmazlık irdelendiğinde, dava konusu 22.10.2012 tarih sve 2012/UM.III-4042 sayılı Kurul kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.” gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrasında, yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28’inci maddesinin birinci fıkrasında Danıştay, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare ve Vergi Mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Bununla birlikte, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 1. Kurulunun 19.09.2012 tarih ve Y.D. İtiraz No: 2012/953 sayılı kararının icaplarına göre işlem tesis eden Kamu İhale Kurulu’nun 14.11.2012 tarihli ve 2012/MK-348 sayılı kararı ile 22.10.2012 tarihli ve 2012/UM.III-4042 sayılı kararın iptaline karar verildiği, dolayısıyla, Ankara 14. İdare Mahkemesince verilen kararın gereğinin yerine getirilmiş olması nedeniyle bu aşamada Kurumca farklı bir işlem tesisine gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi